Budownictwo notuje obecnie najwyższy popyt na pracowników spośród wszystkich segmentów przemysłu. Za wysoką aktywnością rekrutacyjną stoją inwestycje infrastrukturalne, energetyczne, sieciowe i OZE, wynika z „Raportu wynagrodzeń w sektorze przemysłowym 2026” Grafton Recruitment. Firmy szukają zarówno pracowników fizycznych, jak i kierowników budów i kontraktów, projektantów, inżynierów czy specjalistów z uprawnieniami budowlanymi.

Budownictwo barometrem inwestycji i liderem popytu na kadry

Na tle słabszej koniunktury w przemyśle budownictwo pozostaje jedną z branż, w których widać poprawę. W marcu br. wskaźnik ogólnego klimatu koniunktury w wyniósł tu -2,8, wobec -4,9 rok wcześniej. Sprzyjają temu inwestycje finansowane ze środków KPO oraz wysokie nakłady na rozwój infrastruktury, energetyki, kolei, dróg i OZE.

– Budownictwo jest jednym z tych sektorów, których kondycja szybko uruchamia popyt w innych częściach gospodarki. Nowe inwestycje w tej branży generują zamówienia dla producentów materiałów, firm transportowych i logistycznych, zwiększają też zapotrzebowanie na usługi projektowe i finansowe – mówi Danuta Protasewicz, Regional Manager Grafton Recruitment.

Wysokie nakłady przekładają się bezpośrednio na potrzeby kadrowe branży. Z „Raportu wynagrodzeń w sektorze przemysłowym” Grafton Recruitment wynika, że w I kwartale 2026 roku indeks popytu na pracowników w budownictwie wyniósł 1,39, przy średniej rynkowej na poziomie 0,99. Dla porównania, popyt w obszarze produkcji, jakości, procesów i utrzymania ruchu był równy benchmarkowi, w logistyce i zarządzaniu łańcuchem dostaw wyniósł 0,84, a w R&D i centrach inżynieryjnych 0,37.

– Budownictwo wyraźnie się zmienia. Coraz większy udział mają inwestycje w energetykę, sieci przesyłowe, OZE i modernizację infrastruktury przemysłowej. Takie projekty są znacznie bardziej wymagające niż tradycyjne inwestycje drogowe czy kubaturowe, dlatego firmy potrzebują specjalistów z doświadczeniem w projektowaniu, prowadzeniu i koordynacji złożonych inwestycji. To właśnie dostęp do takich kompetencji będzie coraz częściej decydować o sprawnej realizacji kontraktów  – mówi Danuta Protasewicz, Regional Manager w Grafton Recruitment.

Kogo szuka dziś budownictwo?

Największe zapotrzebowanie obejmuje role związane z bezpośrednim prowadzeniem i realizacją inwestycji. Firmy poszukują inżynierów budowy, kierowników robót, kierowników budowy oraz kierowników projektów, szczególnie z doświadczeniem w sektorze przemysłowym i energetycznym (linie i stacje WN, projekty SN/nn). Popyt obejmuje także specjalizacje kolejowe i teletechniczne przy dużych projektach infrastrukturalnych. Po stronie przygotowania i kontroli projektów poszukiwani są kosztorysanci obsługujący przetargi publiczne, specjaliści od roszczeń oraz planiści pracujący na harmonogramach projektowych, m.in. w Primavera P6.

Wspólnym mianownikiem tych ról jest praca przy inwestycjach o większej skali organizacyjnej, technicznej i formalnej. Dlatego firmy zwracają uwagę na doświadczenie projektowe, cyfrowe i dokumentacyjne, w tym znajomość BIM, automatyzacji, prefabrykacji oraz wymagań ESG. Przy takich realizacjach liczy się też umiejętność koordynacji wielu uczestników procesu budowlanego, kontrola budżetu i terminów oraz prowadzenie prac zgodnie z wymaganiami jakościowymi i formalnymi.

Energetyka premiuje specjalistyczne doświadczenie

Projekty energetyczne są jednym z głównych źródeł popytu na specjalistów w budownictwie. Modernizacja sieci elektroenergetycznych, rozwój OZE czy inwestycje w infrastrukturę wysokiego napięcia przesuwają akcent z samej realizacji prac na doświadczenie w prowadzeniu złożonych projektów technicznych.

– Energetyka wprowadza do budownictwa inną skalę odpowiedzialności. Projekty sieciowe czy rozruchowe wymagają bardzo dobrej organizacji budowy, znajomości i rozumienia norm, procedur odbiorowych, zasad bezpieczeństwa pracy i konsekwencji technicznych każdej decyzji. To zawęża pulę kandydatów – doświadczenie zdobyte w prostszych projektach nie zawsze wystarcza przy inwestycjach energetycznych – komentuje Ewa Gumbarewicz, ekspertka ds. rekrutacji w Grafton Recruitment.

Znaczenie inwestycji energetycznych znajduje odzwierciedlenie w wynagrodzeniach. W budownictwie jedne z najwyższych stawek dotyczą ról związanych właśnie z energetyką: kierownicy ds. uruchomień mogą liczyć na 26-36 tys. zł brutto miesięcznie, kierownicy budowy WN na 24-30 tys. zł, kierownicy robót WN na 19-25 tys. zł, a zarobki projektantów stacji WN i linii WN wynoszą średnio 18-26 tys. zł. W 2026 roku widełki na tych stanowiskach pozostały na poziomach z poprzedniego roku, utrzymując je w górnej części siatki płac dla budownictwa. Wysoko wyceniane są także role związane z jakością: koordynatorzy jakości zarabiają 19-23 tys. zł brutto miesięcznie, a specjaliści ds. jakości 11-16 tys. zł.

Kontrakty i organizacja budowy z wysokimi stawkami

W górnej tabeli płac pozostają także stanowiska kontraktowe i kierownicze. Dyrektorzy kontraktów mogą liczyć na pensje w wysokości 29-35 tys. zł brutto miesięcznie, a wynagrodzenie kierowników kontraktu lub projektu wynosi obecnie 19-26 tys. zł.

Wśród kierowników robót najwyżej wyceniane są role elektryczne oraz mostowo-drogowe. Stawki kierowników robót elektrycznych plasują się na poziomie 14-21 tys. zł, kierowników robót mostowych lub drogowych 14-20 tys. zł, a kierowników robót sanitarnych średnio 12-18 tys. zł. Z kolei kierownicy budowy w budownictwie ogólnym utrzymali ubiegłoroczny poziom wynagrodzenia w wysokości 16-20 tys. zł brutto miesięcznie. Za takimi stawkami stoi odpowiedzialność za harmonogram, bezpieczeństwo, współpracę z podwykonawcami i bieżące decyzje na placu budowy. Przy dużych inwestycjach opóźnienia czy błędy organizacyjne mogą bezpośrednio zwiększyć koszt projektu.

Stabilne pozostają wynagrodzenia na stanowiskach brygadzistów i koordynatorów prac budowlanych. Mogą oni liczyć na wynagrodzenia w wysokości 8–10 tys. zł brutto miesięcznie.

Inżynierowie, projektanci i kosztorysanci blisko centrum inwestycji

Wynagrodzenia inżynierów budowy mieszczą się dziś najczęściej w przedziale od 8 do 13 tys. zł brutto miesięcznie, w zależności od specjalizacji. Inżynierowie budowy zarabiają obecnie 9-12 tys. zł, inżynierowie budowy elektryczni 9,5-13 tys. zł, a inżynierowie budowy sanitarni 8-11 tys. zł. To role bliższe codziennej realizacji projektu niż strategicznemu zarządzaniu kontraktem, ale ich znaczenie rośnie wraz ze skalą i złożonością inwestycji.

– Wyższe widełki widać tam, gdzie kompetencje techniczne łączą się z odpowiedzialnością projektową. Rynek wyżej wycenia role powiązane z infrastrukturą i instalacjami, czyli obszarami szczególnie istotnymi przy projektach energetycznych, sieciowych i modernizacyjnych, gdzie dokumentacja techniczna wpływa na koszty, harmonogram i późniejszą realizację prac – zauważa Danuta Protasewicz, Regional Manager Grafton Recruitment.

Stawki projektantów instalacji elektrycznych wynoszą obecnie 12-19 tys. zł, projektantów infrastruktury 12,5-21 tys. zł, projektantów kubaturowych 11-18 tys. zł, a projektantów instalacji sanitarnych 10-16 tys. zł. Ważną rolę pełnią również osoby odpowiedzialne za wyceny, ponieważ w projektach realizowanych pod presją terminów i kosztów dobrze przygotowana wycena może ograniczyć ryzyko korekt budżetu już na etapie wykonawczym. Specjaliści ds. wycen zarabiają obecnie 9-12 tys. zł brutto miesięcznie, natomiast specjaliści ds. wycen drogowych 9-17 tys. zł.

Edukacja techniczna odbija, ale rynek szybciej zgłasza potrzeby

Po kilku latach spadków liczba studentów na kierunkach technika, przemysł i budownictwo wzrosła w roku akademickim 2024/2025 o 0,8 proc. r/r. To zmiana po spadkach o 3,5 proc. w roku 2023/2024 oraz 5 proc. w roku 2022/2023. Największy wzrost liczby studentów kierunków technicznych odnotowano w województwach śląskim i zachodniopomorskim (po 6 proc.) oraz w lubuskim (4 proc.). Ogólna liczba studentów w Polsce zwiększyła się w tym samym czasie o 2,8 proc.

Dla budownictwa to dobry sygnał, jednak na efekty trzeba będzie poczekać. Branża potrzebuje osób przygotowanych do pracy przy złożonych projektach, a zdobycie niezbędnych kompetencji i uprawnień zajmuje kilka lat. Studia są dopiero początkiem ścieżki, którą uzupełnia doświadczenie zdobywane przy projektowaniu i realizacji inwestycji.

– Najtrudniej pozyskać specjalistów, których kompetencje buduje się przez kilka lat. Młody inżynier może stosunkowo szybko dołączyć do zespołu projektowego lub wykonawczego, jednak samodzielne prowadzenie inwestycji wymaga znacznie większego doświadczenia. Dlatego wzrost liczby studentów nie rozwiąże w krótkim czasie problemu niedoboru kadr. Branża potrzebuje dobrze zorganizowanych staży, mentoringu, wsparcia w zdobywaniu uprawnień oraz ścisłej współpracy firm z uczelniami i szkołami technicznym – ocenia  Ewa Gumbarewicz, ekspertka ds. rekrutacji w Grafton Recruitment.

Wyzwanie branży: utrzymać specjalistów przy dużych projektach 

Firmy budowlane konkurują dziś o ograniczoną grupę doświadczonych kierowników, projektantów, inżynierów i specjalistów technicznych. Część z nich wybiera inne branże, m.in. energetykę lub sektor zbrojeniowy, gdzie realizowane są równie atrakcyjne projekty, często przy bardziej konkurencyjnych wynagrodzeniach. W tej sytuacji pozyskanie i utrzymanie doświadczonych pracowników staje się jednym z najważniejszych wyzwań, szczególnie na stanowiskach związanych z prowadzeniem kontraktów, projektowaniem, nadzorem i realizacją inwestycji.

– W najbliższych latach przewagę zbudują firmy, które będą potrafiły przyciągnąć i zatrzymać doświadczone kadry oraz stworzyć ścieżkę rozwoju dla młodszych specjalistów. Dla kandydatów liczy się realna perspektywa: atrakcyjne wynagrodzenie, możliwość zdobywania uprawnień oraz perspektywy rozwoju zawodowego – podsumowuje Ewa Gumbarewicz, ekspertka ds. rekrutacji w Grafton Recruitment.

Link do raportu: https://pl.grafton.com/pl/raport-wynagrodzen-w-sektorze-przemyslowym-2026?utm_source=pr&utm_medium=artykul&utm_campaign=raportmanu

O raporcie: „Raport wynagrodzeń w sektorze przemysłowym 2026” to już 10. edycja cyklicznego opracowania przygotowanego przez ekspertów Grafton Recruitment. Zawiera zestawienia wynagrodzeń pracowników wszystkich szczebli (fizycznych, specjalistów, aż po kadrę menedżerską) w różnych gałęziach przemysłu, takich jak farmacja i chemia, motoryzacja i produkcja urządzeń, FMCG, badania i rozwój, centra inżynieryjne i dystrybucyjne, budownictwo oraz branża zbrojeniowa. Badanie wynagrodzeń zostało przeprowadzone od marca do kwietnia 2026 roku na próbie 9345 kandydatów pracujących w sektorze przemysłowym oraz 178 firm. Publikacja została wzbogacona o komentarze ekspertów, które pokazują aktualne wyzwania i perspektywy rozwoju sektora.

Według niedawno opublikowanego badania (autorstwa UCE Research), tylko 18,2% właścicieli domów lub mieszkań w Polsce korzysta z usług architektów lub projektantów wnętrz, organizując remont. 4,5% nie pamięta, jak jest w ich przypadku. Natomiast aż 77,3% ankietowanych nie sięga po takie wsparcie. Osoby z tej największej grupy podały w badaniu powody swoich decyzji. Mając do wyboru 15 możliwych odpowiedzi, mogły zaznaczyć ich maksymalnie 5. Po wynikach widać, że 67,5% respondentów posługuje się inspiracjami z internetu lub gotowymi projektami.

– Dla wielu osób projektowanie wnętrz sprowadza się do znalezienia ładnego zdjęcia, a nie do wieloetapowego procesu projektowego. Nie dostrzegają one ryzyk związanych z kopiowaniem inspiracji do przestrzeni o zupełnie innych parametrach. W konsekwencji takie działania kończą się rozczarowaniem, nieergonomicznymi rozwiązaniami lub znaczącym wzrostem kosztów wykonawczych – stwierdza Aleksandra Kołodziej, członkini Stowarzyszenia Architektów Wnętrz.

Jak wyjaśnia Adam Skłodowski, wieloletni ekspert rynku wykończeń wnętrz, do tak negatywnych sytuacji bardzo często dochodzi na rynku, ponieważ inspiracje z internetu są tylko i wyłącznie poglądowe. Brakuje w nich detali, np. konkretnych wymiarów, rodzaju i ilości materiałów oraz tym podobnych kwestii, które architekt zawsze przecież przekazuje. – Nagminne są też sytuacje, że inwestorzy upierają się przy jakimś podpatrzonym z internetu rozwiązaniu, ale ono nie może być 1:1 przeniesione na ich budowę. Wówczas zaczyna się obwinianie fachowca i dochodzi do różnicy zdań oraz sprzeczki między nim a klientem – dodaje ekspert.

Na kolejnych miejscach w rankingu widać takie odpowiedzi, jak zbyt wysoki koszt usług – 46,8%, a także chęć zaprojektowania wnętrza samodzielnie – 29,6%. Ponadto występuje obawa, że architekt nie zrozumie indywidualnych potrzeb – 23,6%. Czasem też remont jest uznawany za zbyt mały, aby angażować takiego eksperta – 21,6%. Architekt inż. Paulina Trzaska zaznacza, że wiele osób obawia się kosztów. Natomiast właśnie dobry projekt pozwala realnie je optymalizować, uniknąć nietrafionych zakupów oraz zaplanować budżet etapami. Z kolei samodzielne projektowanie często wydaje się tańsze. Jednak w praktyce poprawki, przeróbki instalacji czy zmiany w trakcie potrafią znacząco podnieść finalne wydatki.

– Koszt usług projektowych często postrzegany jest jako wysoki, głównie przez pryzmat jednorazowego wydatku, a nie całego procesu inwestycyjnego. W praktyce architekt pomaga optymalizować koszty i stara się zapobiec błędom, które przy samodzielnym projektowaniu – poprzez poprawki, przeróbki czy nietrafione zakupy – mogą znacząco podnieść finalny budżet. Obawy o niezrozumienie potrzeb wynikają zwykle z braku wiedzy o procesie projektowym, który opiera się na współpracy i analizie oczekiwań inwestora. Z kolei przekonanie, że mały remont nie wymaga specjalisty, bywa mylące, bo właśnie przy ograniczonym zakresie najłatwiej o kosztowne błędy – stwierdza Adam Skłodowski.

Natomiast najmniej wskazań mają takie odpowiedzi, jak negatywne wcześniejsze doświadczenia – 2,1%, a także zbyt długie terminy realizacji projektu – 4,6%. Niewiele osób nie wie dokładnie, jakie usługi oferuje architekt – 4,9%. Jak przekonują eksperci rynkowi, klienci, którzy korzystają z usług architekta, rzadko są rozczarowani. Negatywne doświadczenia są wyjątkiem, a nie regułą. Według nich, jeśli już pojawiają się problemy, to wynikają one najczęściej z braku jasnych ustaleń na początku, niedopasowania stylu lub komunikacji oraz braku profesjonalizmu niektórych projektantów.

– Wyniki badania jasno pokazują, że rynek projektowania wnętrz w Polsce wciąż jest na etapie dojrzewania. Po jednej stronie widać duży potencjał – rosnące zainteresowanie inspiracjami, świadomość estetyczną, potrzebę personalizacji i komfortu życia. Po drugiej stronie są bariery wynikające z braku wiedzy o procesie projektowym, wartości pracy architekta wnętrz, kwestiach budżetowych oraz stereotypach dotyczących roli projektanta. Dla branży to nie sygnał do defensywy, lecz do mądrej edukacji, większej transparentności i lepszej komunikacji korzyści wynikających z profesjonalnego projektu – mówi członkini Stowarzyszenia Architektów Wnętrz.

(MN, Lipiec 2026 r.)

Ww. materiał  jest udostępniony na zasadzie nieodpłatnej licencji.
© MondayNews Polska | Wszelkie prawa zastrzeżone.

Takie same pompy, podobne domy, a inne rachunki

Coraz więcej osób rozpoczynających budowę domu szuka rozwiązań, które pozwolą ograniczyć koszty ogrzewania w kolejnych latach. Jednym z najczęściej wybieranych są pompy ciepła, w tym systemy gruntowe. Eksperci zwracają jednak uwagę, że inwestorzy decydujący się na to rozwiązanie skupiają się głównie na parametrach urządzenia, zapominając o dolnym źródle i jakości wykonanych odwiertów. Tymczasem system odwiertów odpowiadający za pobieranie energii z gruntu ma kluczowe znaczenie. Inwestorzy jednak zapominają o tym i na etapie wyboru instalacji najczęściej porównują moc urządzenia, współczynnik COP, klasę energetyczną czy renomę producenta. W praktyce może się zaś okazać, że nawet dwie identyczne pompy ciepła zamontowane w podobnych budynkach mogą osiągać zupełnie inne wyniki eksploatacyjne. Przyczyna tej sytuacji znajduje się pod ziemią, ponieważ o wydajności całego układu decydują m.in. warunki geologiczne, głębokość odwiertów, liczba sond oraz sposób ich wykonania. Grunt w różnych lokalizacjach może mieć zupełnie inne właściwości energetyczne, a każdy błąd popełniony na etapie projektowania lub realizacji odwiertów będzie odczuwalny przez cały okres użytkowania instalacji.

• Jeżeli odwierty zostały zaprojektowane „na styk”, grunt nie jest w stanie dostarczyć odpowiedniej ilości energii. W efekcie uruchamiane są grzałki elektryczne, które znacząco zwiększają zużycie prądu. W przypadku ciepłych zim, do których się przyzwyczailiśmy, instalacja może funkcjonować poprawnie. Problemy pojawiają się wówczas, gdy przyjdzie długotrwała fala potężnych mrozów, czego doświadczyliśmy ostatniej zimy – mówi Piotr Sroka z firmy Pan Studniarz. Tymczasem wystarczyłoby kilka dodatkowych metrów odwiertu lub zastosowanie bardziej wydajnych rozwiązań technologicznych, aby uniknąć takich sytuacji przez kolejnych kilkadziesiąt lat eksploatacji – dodaje Sroka.

Prawdziwa oszczędność zaczyna się od dziury w ziemi

Może się wydawać, że odwierty pod gruntowe pompy ciepła, to przecież tylko dziury w ziemi, dlatego oszczędzanie na nich przychodzi inwestorom stosunkowo łatwo. Tyle tylko, że te dziury źle zrobione, mogą w przyszłości wydrenować ich portfele. Przepis na to jest stosunkowo prosty. Najpierw zmniejszamy liczbę odwiertów, potem ograniczamy ich głębokość, a na koniec rezygnujemy z części prac projektowych. Pozorny efekt – oszczędność, ale ten realny i dostrzegalny dopiero w perspektywie kolejnych dekad, to wyższe koszty eksploatacyjne.

Co wpływa na obniżenie sprawności systemu oraz wzrost kosztów ogrzewania:

• odwierty są zbyt płytkie,
• liczba sond jest niewystarczająca,
• odwierty wykonano zbyt blisko siebie,
• błędnie oszacowano parametry geologiczne gruntu,
• nieprawidłowo przygotowano roztwór glikolu,
• niewłaściwie wykonano uszczelnienie odwiertów,
• zbyt płytko poprowadzono przyłącza instalacji.

Dokumentacja geologiczna to nie formalność

Szczególnie ryzykowne w przypadku instalacji gruntowych jest wykonywanie odwiertów bez odpowiedniego rozpoznania geologicznego. Brak projektu robót geologicznych oznacza konieczność opierania się na szacunkowych danych dotyczących możliwości pozyskiwania energii z gruntu. W praktyce zwiększa to ryzyko niedoszacowania dolnego źródła, a w konsekwencji problemów eksploatacyjnych w przyszłości.

• Odwiert wykonywany jest raz i ma służyć przez dziesiątki lat. Dlatego każda decyzja podjęta na etapie projektu będzie miała wpływ na późniejsze koszty ogrzewania. Warto pamiętać, że pompę ciepła można kiedyś wymienić, ale dolnego źródła już nie poprawimy tak łatwo – podkreśla Piotr Sroka

Jak wybrać wykonawcę?

Chociaż pompa ciepła pozostaje najbardziej widocznym elementem instalacji, to o jej rzeczywistej efektywności często decyduje to, czego nie widać – energia ukryta pod powierzchnią gruntu. Dlatego też wybierając wykonawcę, odpowiedzialnego za wykonanie odwiertów nie należy kierować się jedynie atrakcyjną ceną. Znaczenie mają przede wszystkim doświadczenie, opinie klientów, transparentność oferty oraz stosowane standardy realizacyjne. Dobrą praktyką jest również udostępnianie inwestorom szczegółowych standardów wykonania odwiertów i dokumentacji opisującej zakres prac. To właśnie jakość projektu i realizacji dolnego źródła w największym stopniu wpływa na to, czy gruntowa pompa ciepła będzie rzeczywiście rozwiązaniem tanim i bezproblemowym przez kolejne dekady.

Dlatego też wybierając wykonawcę warto sprawdzić, jakie dokumenty przekaże on inwestorowi po zakończeniu prac. Zwłaszcza, że etap ich odbioru jest ostatnim momentem, aby zweryfikować poprawność wykonania instalacji oraz jej zgodność z założeniami projektowymi. Co zatem powinien przekazać wykonawca? Przede wszystkim karty techniczne i certyfikaty wszystkich zastosowanych materiałów oraz urządzeń, potwierdzające ich parametry i jakość. Niezwykle ważna jest także dokumentacja geologiczna opracowana na podstawie rzeczywistych próbek pobranych podczas odwiertów. Umożliwia ona porównanie faktycznych warunków geologicznych z założeniami przyjętymi w Projekcie Robót Geologicznych (PRG) i wychwycenie ewentualnych rozbieżności mogących wpłynąć na działanie instalacji.

Inwestor powinien również otrzymać protokoły wykonania zleconych prac, w tym przede wszystkim protokół z przeprowadzonej próby szczelności instalacji, który potwierdza jej prawidłowe wykonanie i bezpieczeństwo użytkowania. Kompletna dokumentacja powykonawcza nie tylko ułatwia późniejszą eksploatację oraz serwisowanie systemu, ale stanowi także istotne zabezpieczenie na wypadek ewentualnych reklamacji lub roszczeń gwarancyjnych.

Według szacunków Lendi budowa domu o powierzchni 120 m² wykończonego pod klucz w średnim standardzie kosztuje obecnie około 560 tys. zł. W przypadku większych nieruchomości lub wyższego standardu wykończenia koszt inwestycji może być jeszcze wyższy. Nawet częściowe uszkodzenie budynku lub kradzież materiałów budowlanych mogą więc oznaczać konieczność poniesienia dodatkowych kosztów liczonych w dziesiątkach tysięcy złotych i opóźnić realizację inwestycji.

Największe ryzyko pojawia się jeszcze przed przeprowadzką

– Nadal stosunkowo niewielu inwestorów indywidualnych decyduje się na ubezpieczenie domu już od etapu stanu surowego, traktując ochronę wynikającą z polisy jako coś, o czym warto pomyśleć dopiero po zakończeniu budowy. Tymczasem to właśnie początkowa faza inwestycji wiąże się z wysokim poziomem ryzyka i potencjalnie dużymi stratami finansowymi – mówi Daria Skrzyszowska z Lendi Care.

Jak podkreśla ekspertka, dom w budowie jest szczególnie narażony na kradzieże materiałów budowlanych, uszkodzenia spowodowane silnym wiatrem, intensywnymi opadami, zalania, pożary, a także akty wandalizmu.

Skala problemu znajduje potwierdzenie w danych rynkowych. Z najnowszego raportu BauWatch Crime Report wynika, że aż 74 proc. firm budowlanych w Polsce doświadczyło w ostatnim roku kradzieży na placach budowy, a 58 proc. zetknęło się z aktami wandalizmu. W 40 proc. przypadków tego typu zdarzenia prowadziły do opóźnień w realizacji inwestycji.

Co obejmuje ubezpieczenie domu w budowie?

Standardowa polisa dla domu w budowie obejmuje przede wszystkim ochronę murów i elementów stałych przed skutkami zdarzeń losowych, takich jak pożar, huragan czy zalanie.

– W przypadku inwestycji finansowanych kredytem hipotecznym banki najczęściej wymagają ubezpieczenia nieruchomości już na etapie budowy. Minimalnym wymogiem jest zwykle polisa od ognia i innych zdarzeń losowych z cesją praw z ubezpieczenia na rzecz banku. Warto jednak pamiętać, że zakres ochrony powinien odpowiadać rzeczywistej wartości inwestycji i być aktualizowany wraz z postępem prac. W zależności od wybranego wariantu polisa może obejmować nie tylko mury i elementy stałe budynku, ale również materiały budowlane znajdujące się na posesji, sprzęt budowlany, elementy tymczasowej infrastruktury budowy czy odpowiedzialność cywilną inwestora. Istotnym uzupełnieniem ochrony może być także zabezpieczenie przed ryzykiem kradzieży. Dobrze dobrana polisa nie tylko spełnia wymogi banku, ale przede wszystkim pozwala ograniczyć ryzyko ponoszenia nieprzewidzianych kosztów w trakcie realizacji inwestycji – mówi Daria Skrzyszowska z Lendi Care.

Ubezpieczenie nie kończy się wraz z budową

Uzyskanie stanu zamkniętego czy odbiór budynku nie oznaczają końca ochrony ubezpieczeniowej. Wraz z zakończeniem budowy zmienia się charakter ryzyka, dlatego warto dostosować polisę do sposobu użytkowania nieruchomości.

– Po uzyskaniu stanu zamkniętego, a następnie po oddaniu budynku do użytkowania, zakres ochrony powinien zostać dostosowany do nowej funkcji nieruchomości. Na tym etapie szczególnie istotne staje się ubezpieczenie elementów stałych, wyposażenia, instalacji, a także odpowiedzialności cywilnej w życiu prywatnym właściciela nieruchomości – mówi ekspertka Lendi.

Dobrze dobrana polisa może chronić m.in. przed skutkami zalania, przepięć, pożaru, kradzieży z włamaniem czy szkód wyrządzonych osobom trzecim.

– Ubezpieczenie domu – zarówno w trakcie budowy, jak i po jej zakończeniu – najlepiej traktować jako integralny element planowania inwestycji. Koszt ochrony jest relatywnie niewielki w stosunku do wartości całego przedsięwzięcia, a pozwala uniknąć sytuacji, w której jedno zdarzenie losowe znacząco obciąża budżet inwestora. Dlatego decyzję o wyborze polisy warto podjąć już na etapie rozpoczęcia prac budowlanych, a po zakończeniu inwestycji pamiętać o aktualizacji zakresu ochrony – tak, aby odpowiadał on rzeczywistemu sposobowi użytkowania nieruchomości – podsumowuje Daria Skrzyszowska.

Jest letnie popołudnie. Salon z dużym oknem od południowego zachodu zalewa intensywne światło, a temperatura we wnętrzu rośnie pomimo zasuniętych firan. To scenariusz dobrze znany każdemu, kto mieszka w domu z dużymi przeszkleniami. Wyglądają efektownie na wizualizacjach, ale w pełnym słońcu ich urok przegrywa z realiami upalnego dnia. Na szczęście już na etapie wyboru okien możemy zdecydować się na szyby, które chronią wnętrza przed nadmiernym nagrzewaniem, a jednocześnie zapewniają dopływ naturalnego światła.

Naturalne światło we wnętrzu – wpływ na samopoczucie i komfort

Coraz częściej stawiamy na wielkoformatową stolarkę okienną, bez tradycyjnych firan i zasłon – szyby od podłogi do sufitu, które są gwarancją pięknych, panoramicznych widoków. Pomieszczenia wypełnione naturalnym światłem wydają się większe, a granica między wnętrzem a otoczeniem zewnętrznym zaczyna się zacierać. To szczególnie istotne w mieszkaniach o mniejszym metrażu.

Rezygnacja z firan i ciężkich zasłon ma uzasadnienie estetyczne, ale wynika też z większej świadomości znaczenia naturalnego światła w naszym codziennym życiu. Reguluje ono rytm dobowy człowieka, wpływa na wydzielanie hormonów odpowiedzialnych za sen i aktywność w ciągu dnia, a jego niedobór wiąże się ze spadkiem nastroju i większym ryzykiem stanów depresyjnych (szczególnie w miesiącach jesienno-zimowych).

Komfort cieplny a duże okna – gdzie leży problem?

Duże przeszklenia wpuszczają do wnętrza cenne światło, ale razem z nim także ciepło. W upalne dni okno pozbawione odpowiedniej ochrony może przyczynić się do tego, że salon zamieni się w nagrzaną szklarnię. W rezultacie jesteśmy zmuszeni włączyć klimatyzację albo zasłonić okna. Problem przegrzewania dotyczy zarówno nowych, jak i starszych budynków, zwłaszcza tam, gdzie ograniczone są możliwości zacienienia pomieszczeń lub ich naturalnej wentylacji. Proste rozwiązania, takie jak wietrzenie pomieszczeń czy zasłanianie okien od wewnątrz, często okazują się nieskuteczne. Są one jedynie reakcją na problem, który w rzeczywistości powinien być rozwiązany wcześniej, na poziomie samego przeszklenia.

Inne podejście: nie blokować światła, tylko je kontrolować

Zamiast walczyć z konsekwencjami niewłaściwie dobranych okien za pomocą kolejnych warstw tkanin, warto już na etapie wyboru stolarki okiennej zdecydować się na rozwiązania, które ograniczają nagrzewanie wnętrz. Nowoczesne przeszklenia mogą działać jak filtr: przepuszczać to, co pożądane, czyli światło widzialne, a jednocześnie ograniczać nadmiar energii cieplnej. Na tym opiera się technologia wysokoselektywnych szkieł przeciwsłonecznych COOL‑LITE® od Glassolutions. – Kluczową rolę odgrywa tu specjalna powłoka nanoszona na szkło, która odpowiada za selektywne „zarządzanie” promieniowaniem słonecznym. Przepuszcza światło widzialne, a jednocześnie odbija znaczną część energii cieplnej – tłumaczy Maciej Mańko, Dyrektor Marketingu w Saint-Gobain Glass & Glassolutions.

Skuteczność tego procesu opisuje wskaźnik selektywności, czyli stosunek przepuszczalności światła (LT) do współczynnika przenikania energii słonecznej (g). – Żeby efektywnie chronić pomieszczenia przed nadmiernym nagrzewaniem, kluczowa jest wysoka selektywność szkła, przez które przenika stosunkowo niewielką ilość energii (a tym samym ciepła), przy jednocześnie stosunkowo wysokim przepuszczaniu światła dziennego – dodaje ekspert Glassolutions.

Dzięki zastosowaniu takich przeszkleń zyskujemy wysoki poziom doświetlenia wnętrz (często przekraczający 50-60% przepuszczalności światła) wraz z wyraźnym ograniczeniem ich nagrzewania. W ten sposób przestrzeń pozostaje jasna i otwarta, lecz znacznie mniej podatna na przegrzewanie. To podejście, które pozwala ograniczyć potrzebę stosowania dodatkowych osłon i zachować to, co w architekturze najważniejsze: naturalne światło i kontakt z otoczeniem.

Światło słoneczne, jeszcze chwilę temu uznawane za problem, może stać się sprzymierzeńcem, pod warunkiem, że zostanie odpowiednio „oswojone”. Nowoczesne przeszklenia pozwalają cieszyć się nim bez ograniczeń. Dzięki temu wnętrze pozostaje jasne i komfortowe, gdyż dziś kontrola nad światłem zaczyna się tam, gdzie dotąd jej nie szukaliśmy – w samej szybie.

***

Partnerzy nowej edycji kampanii „TERMOMODERNIZACJA+DOBRY MONTAŻ”: FAKRO, GLASSOLUTIONS, HÖRMANN, KLIMAS WKRĘT-MET, KRISHOME, NYXON, POLSKIE STOWARZYSZENIE PRODUCENTÓW STYROPIANU, SOMFY, SOUDAL, TERMOPROFI, WIŚNIOWSKI.

Patron honorowy: Ministerstwo Rozwoju i Technologii

Patroni merytoryczni: APPLiA Polska, Instytut Techniki Budowlanej, Fundacja Świadomi Klimatu, Polska Izba Budownictwa, Polskie Stowarzyszenie Dekarzy, Porozumienie Branżowe na Rzecz Efektywności Energetycznej POBE, Stowarzyszenie Producentów i Importerów Urządzeń Grzewczych, Polski Związek Producentów i Przetwórców Izolacji Poliuretanowych PUR i PIR „SIPUR”

Patroni medialni: all4build.pl, Bramy21.pl, Budnet.pl, Budowa.com.pl, Budowa.org, Budowlanematerialy.eu, Budownictwo.co, Budownictwo.org, BudownictwoB2B.pl, Budujemy Dom, Dachy.info.pl, Dom Idealny, Domenergo.com, Domszytynamiare.pl, Dom z Ogrodem, Drzwi21.pl, Eco Miasto, Ekspert Budowlany, Forum-budowlane.pl, Forum Branżowe, Forum-budowlane.pl, Forumfirm.eu, Inwestycje.plus, Izolacje, Kb.pl, Kwartalnik Okno, Ladnydom.pl, Ładny Dom, Materiały Budowlane, Monter Stolarki, Murator, Muratorplus.pl, Nasz Dekarz, Naszemedia.info, Nature World, Obud.pl, Okna21.pl, Oknonet.pl, Oknoserwis.pl, Oslony21.pl, Pasywny-budynek.pl, Poradybudowlane.com.pl, Przegląd Budowlany, RBT Magazyn, Receptynadom.pl, Stolarkabudowlana.eu, Stolarstwo.org, Świat Szkła, Teraz Dom, Terazdom.pl, Wybudujemy.com.pl

Z badania Ekobarometr wynika, że najważniejszymi kryteriami wyboru źródła ogrzewania są: niezawodność (74,8%), koszty eksploatacji (73,2%) oraz koszt instalacji (71,4%). To pokazuje, że decyzje Polaków mają przede wszystkim charakter racjonalny i wynikają z potrzeby zapewnienia stabilności.

– Wyniki badania Ekobarometr 2026 pokazują, że dla Polaków najważniejsze przy wyborze ogrzewania są dziś kwestie bezpieczeństwa i przewidywalności. Użytkownicy oczekują przede wszystkim pewności, że będą mieć ciepło – niezależnie od warunków czy sytuacji na rynku energii – komentuje wyniki Ewa Gawryś-Osińska, prezes firmy GASPOL S.A.

Niezależność energetyczna coraz ważniejsza

Na znaczeniu zyskuje także niezależność energetyczna – wskazuje na nią 66,9% respondentów. W praktyce oznacza to rosnącą potrzebę kontroli nad źródłem energii i uniezależnienia się od zewnętrznych czynników, takich jak przerwy w dostawach czy zmienność rynku.

– Dla wielu osób niezależność oznacza poczucie bezpieczeństwa i możliwość zachowania kontroli nad ogrzewaniem – zarówno w kontekście dostępu do paliwa, jak i jego wykorzystania. LPG zapewnia użytkownikom dużą niezależność dzięki możliwości magazynowania paliwa na miejscu – dodaje prezes GASPOLU.

Komfort użytkowania standardem, nie luksusem

Badanie pokazuje także, że Polacy coraz większą wagę przywiązują do komfortu użytkowania systemów grzewczych. Kluczowe okazują się takie cechy jak czystość (65,7%), łatwość sterowania (64,6%) oraz bezobsługowość (63,2%). Wygoda użytkowania i bezobsługowość systemów grzewczych – to dziś standard oczekiwany przez większość użytkowników.

– Dla użytkowników instalacji grzewczych na LPG najważniejszą cechą tego paliwa jest wygoda – kotły gazowe są bezobsługowe, nie wymagają składu opału ani załadunku przez właściciela, jak to ma miejsce w przypadku paliw stałych. Na ten czynnik wskazuje 37,1% respondentów – więcej, niż w przypadku samej ceny gazu LPG (22,5%), ekologicznych walorów gazu (20,3%) czy łatwej dostępności do dystrybutorów gazu LPG (19,6%) – komentuje Bartosz Kwiatkowski, Dyrektor Polskiej Organizacji Gazu Płynnego.

Polacy zwracają uwagę na wpływ stosowanego paliwa na ich zdrowie i jakość powietrza

Aspekt wpływu na środowisko także jest istotny przy wyborze ogrzewania (wskazało go 56% respondentów), ale jednak zauważalnie mniej niż koszty czy niezawodność. Ważnym kryterium jest też – pośrednio powiązane ze środowiskiem – zdrowie. 62% respondentów zadeklarowało, że przy wyborze sposobu ogrzewania bierze pod uwagę jego wpływ na zdrowie, a 52% – na jakość powietrza.

– 51,9% Polaków zgadza się, że wymiana „kopciuchów” na kotły gazowe przyczynia się do poprawy jakości powietrza. Faktycznie, stosowanie kotłów gazowych pozwala na eliminację emisji pyłów, które stanowią podstawowy składnik smogu – wskazuje Bartosz Kwiatkowski, Dyrektor Polskiej Organizacji Gazu Płynnego.

Rynek zmienia się w kierunku bezpieczeństwa i wygody

Wyniki Ekobarometru 2026 pokazują wyraźny kierunek zmian na rynku ogrzewania – od decyzji opartych wyłącznie na cenie w stronę wyborów uwzględniających bezpieczeństwo, niezależność oraz komfort użytkowania.

– Dzisiejszy użytkownik ogrzewania nie wybiera już tylko najtańszego rozwiązania. Szuka systemu, który zapewnia spokój, kontrolę i wygodę na co dzień – podsumowuje prezes GASPOLU.

Gaz płynny LPG jest rozwiązaniem, które może być stosowane niezależnie od infrastruktury sieciowej i zapewnia dostęp do energii tam, gdzie inne źródła są trudno dostępne. Dzięki swojej elastyczności i szerokiemu zastosowaniu odgrywa ważną rolę w procesie transformacji energetycznej

– Już ponad 14% użytkowników LPG w Polsce korzysta z ogrzewania gazowego ze zbiornika przydomowego, a według danych POGP liczba takich zbiorników rośnie w tempie blisko 10% rocznie – zaznacza dyrektor POGP. – 15,7% Polaków ocenia, że wybrałoby ogrzewanie LPG w razie, gdyby budowało dom na terenie pozbawionym dostępu do sieci gazowej.

W czasach niepewności rynkowej i geopolitycznej, poza kwestiami środowiskowymi ważne są także bezpieczeństwo dostaw, stabilność działania i kontrola nad źródłem energii. Tymczasem LPG to rozwiązanie łatwo dostępne, uniezależnione od infrastruktury i możliwe do założenia tam, gdzie brak przyłącza do sieci gazowej. Gaz płynny to rozwiązanie, które łączy w sobie wiele ważnych dla konsumentów aspektów, a dodatkowo wspiera bezpieczeństwo energetyczne gospodarstw domowych.

Nota metodologiczna:

Badanie EKOBAROMETR – VIII EDYCJA przeprowadzono w dniach 9-18.05.2026 techniką CAWI przez instytut badawczy SW Research na reprezentatywnej próbie 1500 Polaków w wieku 16-80 lat.

Materiał został opracowany na podstawie rozdziału „Źródła energii: LPG – opinie i korzystanie”, którego partnerami strategicznymi była firma GASPOL S.A. oraz Polska Organizacja Gazu Płynnego.

Po pierwsze – łatwość obróbki i montażu

Realizacja prac ociepleniowych wymaga zachowania odpowiedniego tempa robót przy jednoczesnym zapewnieniu wysokiej jakości wykonania.

Styropian jest materiałem stosunkowo lekkim, łatwym w transporcie i obróbce. Płyty styropianowe można docinać przy użyciu prostych narzędzi ręcznych, bez konieczności wykorzystywania specjalistycznego sprzętu. Niewielka waga styropianu ułatwia jego przenoszenie i montaż, co ma szczególne znaczenie przy realizacji dużych inwestycji oraz prac prowadzonych na wysokości.

W praktyce oznacza to możliwość sprawniejszego prowadzenia robót oraz łatwiejszą logistykę na placu budowy.

Rys. PSPS: Przykładowe piktogramy umieszczane na wyrobach z wełny

Po drugie – komfort i bezpieczeństwo pracy

W przeciwieństwie do materiałów włóknistych (takich jak wełna mineralna) styropian nie zawiera tzw. włókien respirabilnych, mogących powodować podrażnienia skóry, oczu czy układu oddechowego podczas cięcia i montażu. Dzięki temu wykonywanie prac ociepleniowych ze styropianem nie wymaga stosowania specjalistycznych środków ochrony indywidualnej (kombinezonu, maski, rękawic i okularów ochronnych), jak w przypadku wełny. To przekłada się na zdecydowanie wyższy komfort oraz bezpieczeństwo pracy wykonawców, skrócenie jej czasu oraz niższe koszty.

Fot. PSPS: Instalacja wełny (po lewej) i styropianu (po prawej)

Po trzecie –  trwałość parametrów użytkowych

Płyty styropianowe są wielokrotnie twardsze i odporne na rozrywanie i ścinanie niż np. wełna mineralna. Obie te cechy wpływają na większą wytrzymałość ocieplenia na uszkodzenia mechaniczne i czynniki pogodowe. Wełna mineralna, ze względu na swoją wagę (jest nawet 6-8 razy cięższa niż styropian), w systemach ociepleń wymaga mocowania mechanicznego. Styropian natomiast, przy spełnieniu wymagań systemowych oraz odpowiedniej nośności podłoża, może być mocowany wyłącznie za pomocą kleju.

Płyty styropianowe są też zdecydowanie bardziej niż wełna mineralna odporne na działanie wody i wilgoci. Jest tak m.in. dlatego, że wykonuje się je z materiału o zamkniętokomórkowej budowie. Dzięki temu w przeciwieństwie do hydrofobizowanej wełny (chemiczna modyfikacja materiału w celu zwiększenia jego odporności na wodę), płyty styropianowe przed przyklejeniem nie wymagają wstępnego szpachlowania klejem, jak to powinno  się robić w przypadku wełny.

Wybór styropianu to oszczędność czasu i znacząco niższe koszty inwestycji. Pozwala uniknąć szeregu kwestii typowych dla wełny mineralnej – długiego przygotowania płyt oraz konieczności chronienia jej przed wodą w trakcie prac.

Fot. PSPS: Zastosowanie innowacyjnych grafitowych płyt styropianowych pozwala na obniżenie grubości warstwy ocieplenia, przez co budynek zyskuje na wyglądzie.

Po czwarte – uniwersalność styropianu

Jedną z najważniejszych zalet styropianu jest jego uniwersalność. Odpowiednie płyty styropianowe można stosować do termoizolacji ścian zewnętrznych, ścian fundamentowych, podłóg na gruncie, stropów, stropodachów oraz dachów.

Płyty styropianowe pozwalają na łatwe wykonanie dodatkowych zdobień elewacji w postaci gzymsów czy boni, które uatrakcyjniają wygląd nieruchomości. Styropian umożliwia też łatwy montaż okien w warstwie ocieplenia, czyli przed licem ściany konstrukcyjnej. Jeśli prace termomodernizacyjne nie obejmują wymiany stolarki, zastosowanie innowacyjnych grafitowych płyt styropianowych pozwala na obniżenie grubości warstwy ocieplenia, przez co budynek zyskuje na wyglądzie. Dzięki mniej zagłębionym w ścianie oknom, do wnętrz trafia więcej naturalnego światła, co również wpływa na wyższy komfort użytkowania domu.

Zastosowanie styropianu umożliwia wykonanie kompleksowej termoizolacji budynku od fundamentów, przez ściany i podłogi, aż po dach. Dzięki temu inwestycja może być realizowana w oparciu o jeden rodzaj materiału izolacyjnego, co upraszcza proces budowy, ogranicza liczbę stosowanych rozwiązań oraz ułatwia organizację dostaw.

Dla wykonawcy oznacza to sprawniejszą realizację prac, a dla inwestora łatwiejszą koordynację procesu budowlanego, ograniczenie liczby zaangażowanych podmiotów oraz bardziej przejrzysty podział odpowiedzialności za wykonane prace.

Po piąte – rozwiązanie znane wykonawcom

Styropian jest obecny w budownictwie od dziesięcioleci i należy do najlepiej poznanych materiałów termoizolacyjnych stosowanych w systemach ociepleń.

Technologia jego montażu jest powszechnie stosowana przez wykonawców, a zasady projektowania i wykonywania ociepleń zostały szczegółowo opisane w dokumentacjach technicznych systemów np. ETICS. Dzięki temu wykonawcy dysponują wieloletnim doświadczeniem w pracy z tym materiałem oraz sprawdzonymi rozwiązaniami dotyczącymi jego zastosowania.

Podsumowanie

Styropian łączy bardzo dobre właściwości termoizolacyjne z łatwością montażu, niewielkim ciężarem i szerokim zakresem zastosowań. Dzięki temu pozostaje materiałem, który odpowiada zarówno na wymagania współczesnego budownictwa, jak i na praktyczne potrzeby firm wykonawczych.

W realiach współczesnego budownictwa, gdzie liczy się jakość, terminowość oraz efektywność realizacji inwestycji, styropian pozostaje rozwiązaniem sprawdzonym, dobrze poznanym i racjonalnym zarówno z punktu widzenia wykonawców, jak i inwestorów.

Dlaczego styropian to popularny i racjonalny wybór w budownictwie? Zapraszamy do obejrzenia filmu:

***

Polskie Stowarzyszenie Producentów Styropianu z siedzibą w Warszawie, działa od 2010 roku i zrzesza 29 wiodących producentów izolacyjnych płyt styropianowych stosowanych w budownictwie, którzy reprezentują ok. 85% polskiego rynku tego materiału.

Organizacja współtworzy, opiniuje i konsultuje normy techniczne oraz przepisy prawne dotyczące produkcji i zastosowań styropianu do termoizolacji w budownictwie. Współdziała z krajowymi i zagranicznymi organizacjami branży budowlanej, instytucjami naukowo-technicznymi, organami administracji państwowej i samorządowej na rzecz rozwoju produktów styropianowych oraz ich zastosowań. Podejmuje liczne działania na rzecz jakości styropianu dla budownictwa na polskim rynku, wspierając i upowszechniając zasady uczciwej konkurencji oraz dobre standardy na rynku budowlanym.

PSPS reprezentuje polską branżę producentów styropianu w Europejskim Stowarzyszeniu Producentów EPS (EUMEPS).

Według danych dotyczących europejskich burz wietrznych straty powodowane przez te zjawiska w Unii Europejskiej i Wielkiej Brytanii sięgają średnio około 5 mld euro rocznie. Jednocześnie coraz częściej mamy do czynienia z anomaliami pogodowymi, które potrafią uszkodzić nawet te najsolidniejsze budynki. W takich sytuacjach bezpieczeństwo domowników zależy od zabezpieczenia konstrukcji a co za tym idzie dachu. Jak zaznaczają eksperci Dorken, podczas burzy jest on jedną z najbardziej obciążonych części budynku.

– Dach należy traktować jako system naczyń połączonych. O jego ostatecznym bezpieczeństwie i szczelności nie decyduje wyłącznie zewnętrzne pokrycie, ale współpraca wszystkich warstw konstrukcyjnych, ze szczególnym uwzględnieniem membrany dachowej – warstwy wstępnego krycia. To właśnie te niewidoczne z zewnątrz materiały przejmują funkcję ochronną w momencie, gdy dachówka czy blacha zostaną uszkodzone przez anomalie pogodowe. Aby skutecznie sprostać coraz częstszym ekstremalnym zjawiskom atmosferycznym, warstwy odpowiedzialne za szczelność i paroprzepuszczalność dachu muszą być projektowane z myślą o długoterminowej odporności – mówi Piotr Pytel, doradca techniczny Dörken Delta.

Żywioł – największe niebezpieczeństwo dla dachu

Jednym z najpoważniejszych zagrożeń związanych z burzami są intensywne opady deszczu. W krótkim czasie na dach może trafić ilość wody odpowiadająca średnim opadom z kilku dni. W takich warunkach kluczowa staje się nie tylko szczelność pokrycia, ale również zdolność membrany do szybkiego odprowadzania wody. W przypadku długotrwałych lub bardzo intensywnych opadów zalegająca wilgoć zwiększa obciążenie materiału i może wpływać na trwałość całego układu dachowego. Dlatego coraz częściej stosowane są rozwiązania wykorzystujące tzw. efekt lotosu. Dzięki specjalnej hydrofobowej powierzchni krople deszczu nie rozlewają się po membranie, lecz formują i swobodnie spływają, zabierając ze sobą drobne zanieczyszczenia. Pozwala to ograniczyć zatrzymywanie wilgoci na powierzchni materiału i wspiera sprawne odprowadzanie wody nawet podczas intensywnych opadów.

– Membrany dachowe o najwyższej klasie wodoszczelności tworzą dodatkową barierę i zabezpieczają konstrukcję nawet wtedy, gdy część wody przedostanie się pod pokrycie dachu. Szczególne znaczenie mają szczelne połączenia pomiędzy kolejnymi pasami materiału, ponieważ to właśnie w tych miejscach najczęściej pojawia się ryzyko przecieków podczas silnego wiatru i deszczu. Właśnie dlatego między innymi w membranie DELTA®-FOXX PLUS zastosowaliśmy zintegrowane paski klejące, dzięki którym można łatwo i szybko połączyć materiał podczas montażu – wyjaśnia Piotr Pytel, doradca techniczny Dörken Delta.

Choć podczas burz najwięcej uwagi poświęca się intensywnym opadom, równie dużym zagrożeniem jest wiatr. Porywy osiągające prędkość kilkudziesięciu, a niekiedy nawet ponad stu kilometrów na godzinę generują znaczne różnice ciśnień wokół budynku, które mogą prowadzić do unoszenia elementów pokrycia oraz wtłaczania wody pod dach. W takich sytuacjach membrana nie pełni jedynie funkcji zabezpieczenia przed wilgocią, ale staje się kluczowym elementem chroniącym konstrukcję przed skutkami deszczu nawiewanego. Im silniejszy wiatr i bardziej intensywne opady, tym większe znaczenie mają szczelność całego układu dachowego oraz odporność warstw znajdujących się pod pokryciem.

Ekstremalne zjawiska mają długofalowe skutki

Wyładowaniom atmosferycznym, mogą towarzyszyć również gradobicia. Choć nie występują podczas każdej burzy, potrafią wyrządzić znaczne szkody w bardzo krótkim czasie. Zwłaszcza niebezpieczne są opady gradu o dużej średnicy, którego uderzenia mogą prowadzić do pęknięć dachówek, uszkodzeń blachy czy osłabienia elementów wykończeniowych dachu. Nawet jeśli zniszczenia nie są od razu widoczne, mikrouszkodzenia powstałe pod wpływem gradu mogą z czasem wpływać na szczelność pokrycia i zwiększać ryzyko przedostawania się wilgoci do wnętrza przegrody dachowej.

– Warto pamiętać, że zwiększająca się ilość anomalii pogodowych przyspiesza proces starzenia materiałów budowlanych, w tym membran dachowych. O ile pojedyncza nawałnica rzadko prowadzi do utraty właściwości użytkowych wysokiej jakości produktów, o tyle wielokrotne narażanie ich na działanie skrajnych warunków przez wiele lat może wpływać na trwałość całej konstrukcji. Dlatego coraz większą uwagę zwraca się nie tylko na parametry deklarowane w momencie montażu, ale również wytrzymałość mechaniczną i okres gwarancji funkcjonalności produktu – dodaje Piotr Pytel, doradca techniczny Dörken Delta.

Eksperci podkreślają, że odporność budynków na skutki ekstremalnych zjawisk pogodowych będzie w kolejnych latach jednym z kluczowych wyzwań branży budowlanej. Dlatego warto stawiać na rozwiązania, które zapewniają długoterminową ochronę konstrukcji i bezpieczeństwo mieszkańców.

Dorken Delta jest liderem w zakresie innowacyjnych produktów i rozwiązań systemowych najwyższej jakości dla dachów skośnych oraz płaskich, aranżowanych także jako dachy zielone. Specjalizuje się w obszarze membran dachowych i elewacyjnych, a także kompleksowych akcesoriów. To przedsiębiorstwo rodzinne ze 125-letnią tradycją. Obecnie działa na skalę międzynarodową, posiadając oddziały w 11 krajach oraz licznych przedstawicieli handlowych. Na polskim rynku Dorken obecny jest od 1992 roku. Jest najchętniej wybieranym partnerem wśród sprzedawców detalicznych, handlowców, architektów i wykonawców w zakresie realizacji dachów skośnych i zielonych. Wyróżnikami Dorken Delta są innowacyjność, jakość i troska o środowisko.

Skąd biorą się glony i grzyby na elewacji?

Mikroorganizmy najczęściej rozwijają się na ścianach narażonych na długotrwałe zawilgocenie. Szczególnie podatne są północne i zacienione elewacje, okolice rynien, strefy przy gruncie oraz miejsca osłonięte roślinnością. Glony zwykle tworzą zielonkawe naloty, natomiast grzyby i pleśnie objawiają się ciemniejszymi, szarymi lub brunatnymi przebarwieniami.

– Ściany od strony północnej, otoczone drzewami lub słabo nasłonecznione, stwarzają szczególnie sprzyjające warunki do rozwoju mikroorganizmów. Wystarczy wilgoć i ograniczony dostęp światła, by na tynku pojawiły się pierwsze ogniska biologicznego porażenia. Pamiętajmy jednak, że grzyby czy glony powodują nie tylko nieestetyczne naloty na elewacji, ale z czasem mogą również wpływać na trwałość warstw wykończeniowych – wyjaśnia Paweł Bigaj. – Dlatego warto reagować już przy pierwszych oznakach, zanim problem obejmie większą powierzchnię fasady.

Dlaczego mycie wodą nie wystarczy?

Gdy zauważymy na fasadzie pierwsze ślady glonów czy grzybów, nie wpadajmy w panikę. To problem, dla którego dostępne są sprawdzone rozwiązania technologiczne. Warto jednak pamiętać, że samo zmycie ścian wodą to rozwiązanie tymczasowe.

– Wielu inwestorów próbuje usuwać zazielenienia wyłącznie przy pomocy myjki ciśnieniowej. To rozwiązanie może chwilowo poprawić wygląd ściany, jednak często okazuje się niewystarczające. Usuwamy w ten sposób jedynie powierzchowny nalot, podczas gdy zarodniki mikroorganizmów pozostają w porach tynku. Jeśli ich nie zneutralizujemy, problem może szybko powrócić. Należy zastosować bardziej kompleksowe i skuteczne podejście, sięgając po specjalistyczny produkt biobójczy, taki jak Baumit FungoFluid. Preparat wnika w strukturę podłoża i skutecznie ogranicza rozwój mikroorganizmów u źródła – wyjaśnia Paweł Bigaj, ekspert firmy Baumit.

Jak skutecznie oczyścić elewację?

Wielu inwestorów popełnia błąd, zaczynając walkę z glonami od intensywnego szorowania ściany. Takie działanie może prowadzić do rozprzestrzeniania zarodników mikroorganizmów. Jak przeprowadzić ten proces w sposób bezpieczny i skuteczny? Kluczem jest trzymanie się sprawdzonej procedury technologicznej.

Procedura odkażania elewacji:

• Natrysk: Baumit FungoFluid nanosimy na porażoną powierzchnię metodą natryskową i pozostawiamy do działania zgodnie z zaleceniami producenta (zwykle ok. 2 godzin).
• Zmywanie: Następnie oczyszczamy powierzchnię mechanicznie, spłukując strumieniem wody pod ciśnieniem lub szczotkując.
• Ponowna aplikacja: Na oczyszczone i dokładnie wysuszone podłoże aplikujemy drugą warstwę preparatu, która zapewnia dodatkowe zabezpieczenie i ogranicza ryzyko ponownego rozwoju mikroorganizmów.
• Ochrona przed deszczem: Przez najbliższe 24 godziny od zakończenia prac zabezpieczamy ścianę przed opadami atmosferycznymi.

Nowa powłoka – tarcza na kolejne lata

Aby maksymalnie ograniczyć ryzyko ponownego rozwoju glonów i grzybów, warto zabezpieczyć elewację odpowiednią farbą ochronną, wykonując malowanie renowacyjne. Uniwersalnym rozwiązaniem, które sprawdzi się na każdym rodzaju wyprawy wierzchniej, jest farba silikonowa. Największą ochronę przed ponownym atakiem mikroorganizmów oraz niszczącym działaniem czynników atmosferycznych daje Baumit StarColor z efektem Drypor. Nie tylko wykazuje zwiększoną odporność na zabrudzenia wynikającą z właściwości hydrofobowych, ale dzięki swojej unikalnej strukturze ułatwia szybkie wysychanie ścian po deszczu czy porannej mgle, ograniczając dostępność wilgoci, niezbędnej do rozwoju mikroorganizmów.

Dodatkowo farba została wyposażona w zaawansowane rozwiązania ochrony powłoki, które wspierają ograniczenie rozwoju pleśni i alg na powierzchni fasady.

Malowanie elewacji warto poprzedzić dokładnym wymieszaniem farby mieszadłem wolnoobrotowym. Produkt można aplikować wałkiem lub metodą natryskową, dbając o równomierne rozprowadzenie materiału na całej powierzchni.

Jak dbasz, tak masz – dom piękny przez lata

Regularne mycie ścian, szybkie reagowanie na pierwsze oznaki zabrudzeń biologicznych oraz stosowanie odpowiednich produktów ochronnych pozwalają znacznie wydłużyć trwałość fasady i zachować jej estetyczny wygląd na lata. W przypadku glonów i grzybów kluczowe jest bowiem nie tylko usunięcie skutków, ale przede wszystkim ograniczenie warunków sprzyjających ich rozwojowi.

www.baumit.com

www.facebook.com/BaumitPolska

www.instagram.com/baumit.polska

www.youtube.com/@baumitpolska

Opóźnienia nadal są obecne na rynku

Według różnych danych branżowych w ostatnich latach deweloperzy mierzyli się z wieloma czynnikami wpływającymi na harmonogramy inwestycji. Wśród najczęściej wskazywanych przyczyn znajdują się problemy z dostępnością wykonawców, wzrost kosztów materiałów budowlanych, trudności administracyjne związane z uzyskiwaniem pozwoleń czy odbiorów technicznych oraz niedobory pracowników budowlanych.

Dane GUS pokazują, że w 2025 roku do użytkowania oddano ponad 200 tys. mieszkań, jednak część inwestycji była realizowana z opóźnieniem względem pierwotnych harmonogramów. Jednocześnie liczba mieszkań będących w budowie nadal utrzymuje się na bardzo wysokim poziomie, co zwiększa ryzyko występowania przesunięć terminów w pojedynczych projektach.

– Opóźnienie nie musi oznaczać problemów finansowych dewelopera. W praktyce bardzo często wynika ono z czynników niezależnych od inwestora, takich jak przedłużające się procedury administracyjne, oczekiwanie na decyzje urzędowe, odbiory techniczne, zmiany projektowe czy sytuacja na rynku wykonawczym. Warto pamiętać, że proces realizacji inwestycji mieszkaniowej angażuje wiele podmiotów, a niektóre etapy pozostają poza bezpośrednią kontrolą dewelopera – komentuje Karol Szumański, współzałożyciel Marshall Real Estate. – Z perspektywy klienta najważniejsze jest jednak nie samo opóźnienie, ale sposób, w jaki inwestor nim zarządza. Kluczowe znaczenie ma transparentna komunikacja, regularne informowanie nabywców o postępie prac, wskazywanie realnych przyczyn przesunięcia terminu oraz przedstawianie konkretnych działań mających na celu ograniczenie skutków opóźnienia. Dziś klienci oczekują nie tylko terminowej realizacji inwestycji, ale również partnerskiego podejścia i poczucia, że są na bieżąco informowani o sytuacji.

Co mówi ustawa deweloperska?

Nabywców mieszkań chroni obecnie ustawa z 20 maja 2021 r. o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego, nazywana nową ustawą deweloperską.

Deweloper ma obowiązek wskazać w umowie m.in.:

• termin zakończenia przedsięwzięcia deweloperskiego,
• termin przeniesienia własności,
• warunki odstąpienia od umowy,
• zasady odbioru lokalu.

Jeżeli inwestor nie dotrzymuje wskazanych terminów, kupujący może korzystać z określonych instrumentów prawnych.

Kiedy można odstąpić od umowy?

Najdalej idącym uprawnieniem jest możliwość odstąpienia od umowy deweloperskiej.

– Samo opóźnienie nie zawsze oznacza automatyczne rozwiązanie umowy. Kluczowe znaczenie mają zapisy kontraktu oraz skala opóźnienia. W określonych sytuacjach nabywca może wyznaczyć deweloperowi dodatkowy termin na wykonanie zobowiązania, a po jego bezskutecznym upływie odstąpić od umowy i żądać zwrotu wpłaconych środków – wyjaśnia adwokat Andrzej Hantke z Kancelarii Hantke&Piskor.

Eksperci podkreślają, że każda sytuacja wymaga indywidualnej analizy dokumentów, ponieważ znaczenie mają zarówno postanowienia umowy, jak i rzeczywiste przyczyny opóźnienia.

Czy można żądać odszkodowania?

W praktyce wielu nabywców bardziej niż rozwiązaniem umowy zainteresowanych jest rekompensatą za poniesione koszty.

Najczęściej są to:

• koszty wynajmu mieszkania w okresie oczekiwania na odbiór lokalu,
• dodatkowe raty kredytu,
• koszty przechowywania wyposażenia,
• wydatki związane z koniecznością zmiany planów przeprowadzki.

– Jeżeli opóźnienie wynika z okoliczności leżących po stronie dewelopera, nabywca może dochodzić naprawienia szkody. Kluczowe znaczenie ma jednak wykazanie związku pomiędzy opóźnieniem a poniesionymi kosztami. W praktyce warto gromadzić dokumentację potwierdzającą wydatki poniesione w związku z przesunięciem terminu odbioru mieszkania – dodaje mec. Andrzej Hantke.

Na co zwrócić uwagę jeszcze przed podpisaniem umowy?

Zdaniem ekspertów wiele problemów można ograniczyć już na etapie podpisywania umowy deweloperskiej.

Kupujący powinien szczególnie przeanalizować:

• termin zakończenia inwestycji,
• termin przeniesienia własności,
• przesłanki umożliwiające zmianę harmonogramu,
• kary umowne,
• procedurę odstąpienia od umowy,
• obowiązki stron w przypadku wystąpienia siły wyższej.

Warto również sprawdzić historię realizowanych inwestycji danego dewelopera oraz terminowość wcześniejszych projektów.

Rynek coraz bardziej premiuje przewidywalność

Rosnące koszty finansowania sprawiają, że dla kupujących terminowa realizacja inwestycji staje się równie ważna jak cena mieszkania.

– Jeszcze kilka lat temu klienci koncentrowali się przede wszystkim na lokalizacji, metrażu i cenie mieszkania. Dziś proces zakupowy jest znacznie bardziej świadomy. Nabywcy analizują nie tylko samą ofertę, ale również doświadczenie dewelopera, historię ukończonych inwestycji, terminowość realizacji wcześniejszych projektów oraz sposób komunikacji z klientami. Wynika to między innymi z rosnących kosztów finansowania zakupu nieruchomości oraz większej ostrożności konsumentów przy podejmowaniu wieloletnich zobowiązań finansowych. Kupujący chcą mieć pewność, że inwestycja zostanie zrealizowana zgodnie z deklarowanym harmonogramem, ponieważ każde opóźnienie może oznaczać dla nich dodatkowe koszty związane z kredytem, najmem czy organizacją przeprowadzki. Dlatego przewidywalność, transparentność i wiarygodność stają się dziś jednymi z najważniejszych elementów budujących zaufanie do dewelopera– podsumowuje Tomasz Kozioł, współzałożyciel Marshall Real Estate.

Obecnie obserwujemy wyraźne odbicie rynku i powrót na ścieżkę harmonijnego wzrostu. XIV Kongres PORT PC potwierdził te tendencje – zgromadzeni w Hotelu Panorama w Mszczonowie przedstawiciele branży zgodnie mówili o powrocie do profesjonalnego i bardziej dojrzałego rynku. Z perspektywy konsumenta to bardzo ważna zmiana. Oznacza ona bowiem, że rynek oczyścił się z przypadkowych dostawców i niskiej jakości ofert, ponownie istotną rolę odgrywają doświadczeni instalatorzy, a inwestorzy podejmują decyzje bardziej świadomie – nie tylko ze względu na wysokie dotacje.

Polski rynek pomp ciepła po okresie dynamicznych zmian wchodzi w fazę większej dojrzałości. Stabilny wzrost zainteresowania technologią sprawia, że coraz większe znaczenie mają jakość instalacji, doświadczenie wykonawców, edukacja użytkowników oraz realne koszty eksploatacji. Obecność przedstawicieli resortów energii oraz klimatu i środowiska na XIV branżowym Kongresie PORT PC pokazała, że pompy ciepła są coraz wyraźniej postrzegane jako ważny element bezpieczeństwa energetycznego, efektywności energetycznej i elektryfikacji ogrzewania w Polsce.

Obecnie obserwujemy wyraźne odbicie rynku i powrót na ścieżkę harmonijnego wzrostu. XIV Kongres PORT PC potwierdził te tendencje – zgromadzeni w Hotelu Panorama w Mszczonowie przedstawiciele branży zgodnie mówili o powrocie do profesjonalnego i bardziej dojrzałego rynku. Z perspektywy konsumenta to bardzo ważna zmiana. Oznacza ona bowiem, że rynek oczyścił się z przypadkowych dostawców i niskiej jakości ofert, ponownie istotną rolę odgrywają doświadczeni instalatorzy, a inwestorzy podejmują decyzje bardziej świadomie – nie tylko ze względu na wysokie dotacje.

Nie ma odwrotu od elektryfikacji

Obecność ministra Miłosza Motyki, a także wystąpienia wiceministra Konrada Wojnarowskiego z Ministerstwa Energii oraz Krzysztofa Galosa, Głównego Geologa Kraju i podsekretarza stanu w Ministerstwie Klimatu i Środowiska, nie tylko potwierdziły rangę wydarzenia, ale też pokazały, że sektor pomp ciepła staje się jednym z ważnych filarów krajowej transformacji energetycznej.

Minister Miłosz Motyka podkreślił, że kierunek transformacji energetycznej będzie oparty na wiedzy, nauce i faktach: „Będziemy inwestować w nowe, tańsze, bardziej przyjazne środowisku technologie. Dla Ministerstwa Energii i rządu wiedza, nauka i fakty są bardzo istotne. I tylko na nich będziemy się opierać w strategii dotyczącej ciepłownictwa i polityce energetycznej państwa tak, by już nikt Polski z drogi transformacji energetycznej nie zawrócił” – mówił Motyka.

Odnosząc się do bezpieczeństwa energetycznego, minister wskazał również na znaczenie lokalnej produkcji energii, magazynowania i efektywnego wykorzystania prądu: „Bezpieczeństwo każdego z nas to niezależność, suwerenność, możliwość produkowania prądu u siebie, magazynowania go i wykorzystywania na tyle, na ile jest to możliwe, przy jednoczesnym wspieraniu krajowego systemu elektroenergetycznego” — podkreślił Miłosz Motyka.

Minister zapowiedział także dalsze prace nad rozwiązaniami prawnymi i strategicznymi lepiej dostosowanymi do realiów rynku oraz podkreślił potrzebę współpracy administracji z praktykami branży.

Paweł Lachman, prezes PORT PC, podał konkretny przykład oszczędności systemowej w zakresie ograniczenia zużycia paliw kopalnych dzięki zastosowaniu pompy ciepła w przeciętnym budynku jednorodzinnym: “Możemy w ten sposób zaoszczędzić 1,5 tony węgla lub 900-1000 m3 gazu ziemnego rocznie. Każda pompa ciepła to mniejszy import paliw kopalnych i większe bezpieczeństwo energetyczne”.

Czy ogrzewanie na prąd jest drogie?

Z punktu widzenia użytkownika indywidualnego kluczowe są koszty – zarówno inwestycji, jak i późniejszego użytkowania. I właśnie w tym drugim obszarze pompy ciepła coraz wyraźniej zyskują przewagę nad alternatywami.

Jak zauważa Paweł Lachman, w Polsce prąd jest obłożony około siedmiokrotnie wyższymi podatkami niż gaz ziemny, a mimo to ogrzewanie pompą ciepła jest już dziś tańsze w eksploatacji niż alternatywne źródła ciepła: “Gdyby dodatkowo zdjąć te obciążenia podatkowe z energii elektrycznej – co zapowiada Unia Europejska – to w nowych budynkach ogrzewanie pompą ciepła byłoby około trzy razy tańsze niż ogrzewanie gazowe lub ogrzewanie kotłem na pellet, a w istniejących budynkach byłoby około dwa razy tańsze”.

Z kolei ekspert, dr Marek Miara, który podsumował wyniki 20 lat badań monitoringowych nad efektywnością tego typu ogrzewania, podkreślał, że dziś pompy ciepła nie są już wyzwaniem technologicznym: “Mogą pracować bardzo efektywnie bez względu na wiek budynku, przy prawidłowym doborze urządzenia, dobrej jakości instalacji, odpowiednich parametrach pracy”. Jak zaznaczył, współczynnik efektywności (SCOP) w wielu tych budynkach przekracza wartość 4, co oznacza, że z 1 kWh energii elektrycznej można uzyskać ponad 4 kWh energii cieplnej: “To, a także rosnące ceny alternatywnych źródeł energii sprawia, że inwestycja w nowoczesne pompy ciepła zwraca się szybciej” – mówił podczas swojego wystąpienia.

Jednocześnie w dłuższym horyzoncie czasowym ekonomia pozostaje po stronie elektryfikacji. Jak zauważył Grzegorz Onichimowski (PSE), „rozwiązania oparte o energię elektryczną są tańsze i mogą obniżyć łączne rachunki za energię nawet o połowę”. Co ważne, chodzi tu o całkowite koszty energii w gospodarce – nie tylko ogrzewanie, ale również transport i zużycie prądu.

Polska wciąż na początku drogi – i to dobra wiadomość

Choć rynek się rozwija, Polska nadal pozostaje daleko za liderami Europy. Na 1000 gospodarstw domowych przypada zaledwie ok. 4,6 pompy ciepła. Dla porównania Niemcy mają 8,3, Finlandia 36,2, a Norwegia 43,8. Choć dystans jest duży, oznacza on równocześnie ogromny potencjał wzrostu i dalszego rozwoju infrastruktury, usług oraz konkurencyjności cenowej.

Dla potencjalnych nabywców oznacza to jedno: decyzja o zakupie pompy ciepła jest dziś bardziej racjonalna, mniej ryzykowna i lepiej dopasowana do realnych potrzeb niż kiedykolwiek wcześniej. A to właśnie takie warunki – stabilny rynek, rosnąca konkurencja i lepsza jakość ofert – tworzą najlepszy moment na inwestycję.

Zrealizowane przez SW Research w sierpniu 2025 r. badanie na reprezentatywnej próbie 1000 właścicieli budynków jednorodzinnych ogrzewanych pompami ciepła potwierdza, że aż 80 proc. użytkowników pomp ciepła w Polsce jest zadowolonych z tego sposobu ogrzewania, podczas gdy tylko 5 proc. deklaruje niezadowolenie. Jednocześnie 62 proc. użytkowników jest zadowolonych z kosztów ogrzewania.

POMPUJ CIEPŁO Z GŁOWĄ! to społeczna kampania edukacyjno-świadomościowa, której inicjatorem jest Polska Organizacja Rozwoju Technologii Pomp Ciepła (PORT PC). Jest skierowana do indywidualnych inwestorów – przede wszystkim do tych, którzy są na etapie wyboru urządzenia grzewczego do swojego domu lub właśnie zdecydowali się na instalację pompy ciepła, ale również do tych, którzy od niedawna użytkują pompę ciepła. Jej główne cele to wzmocnienie świadomości społecznej w zakresie korzyści ekologicznych i ekonomicznych, jakie można uzyskać korzystając z tej technologii w swoim domu, a także wyjaśnienie najważniejszych zasad efektywnej i niezawodnej instalacji.

Więcej informacji można znaleźć na:

stronie internetowej kampanii: https://www.pompujcieplozglowa.pl/

Facebooku: https://www.facebook.com/pompujcieplozglowa

Instagramie: https://www.instagram.com/pompujcieplozglowa/

YouTube’ie: https://www.youtube.com/@Pompujcieplozglowa

Źródło: PORT PC

Nie ma odwrotu od elektryfikacji

Obecność ministra Miłosza Motyki, a także wystąpienia wiceministra Konrada Wojnarowskiego z Ministerstwa Energii oraz Krzysztofa Galosa, Głównego Geologa Kraju i podsekretarza stanu w Ministerstwie Klimatu i Środowiska, nie tylko potwierdziły rangę wydarzenia, ale też pokazały, że sektor pomp ciepła staje się jednym z ważnych filarów krajowej transformacji energetycznej.

Minister Miłosz Motyka podkreślił, że kierunek transformacji energetycznej będzie oparty na wiedzy, nauce i faktach: „Będziemy inwestować w nowe, tańsze, bardziej przyjazne środowisku technologie. Dla Ministerstwa Energii i rządu wiedza, nauka i fakty są bardzo istotne. I tylko na nich będziemy się opierać w strategii dotyczącej ciepłownictwa i polityce energetycznej państwa tak, by już nikt Polski z drogi transformacji energetycznej nie zawrócił” – mówił Motyka.

Odnosząc się do bezpieczeństwa energetycznego, minister wskazał również na znaczenie lokalnej produkcji energii, magazynowania i efektywnego wykorzystania prądu: „Bezpieczeństwo każdego z nas to niezależność, suwerenność, możliwość produkowania prądu u siebie, magazynowania go i wykorzystywania na tyle, na ile jest to możliwe, przy jednoczesnym wspieraniu krajowego systemu elektroenergetycznego” — podkreślił Miłosz Motyka.

Minister zapowiedział także dalsze prace nad rozwiązaniami prawnymi i strategicznymi lepiej dostosowanymi do realiów rynku oraz podkreślił potrzebę współpracy administracji z praktykami branży.

Paweł Lachman, prezes PORT PC, podał konkretny przykład oszczędności systemowej w zakresie ograniczenia zużycia paliw kopalnych dzięki zastosowaniu pompy ciepła w przeciętnym budynku jednorodzinnym: “Możemy w ten sposób zaoszczędzić 1,5 tony węgla lub 900-1000 m3 gazu ziemnego rocznie. Każda pompa ciepła to mniejszy import paliw kopalnych i większe bezpieczeństwo energetyczne”.

Czy ogrzewanie na prąd jest drogie?

Z punktu widzenia użytkownika indywidualnego kluczowe są koszty – zarówno inwestycji, jak i późniejszego użytkowania. I właśnie w tym drugim obszarze pompy ciepła coraz wyraźniej zyskują przewagę nad alternatywami.

Jak zauważa Paweł Lachman, w Polsce prąd jest obłożony około siedmiokrotnie wyższymi podatkami niż gaz ziemny, a mimo to ogrzewanie pompą ciepła jest już dziś tańsze w eksploatacji niż alternatywne źródła ciepła: “Gdyby dodatkowo zdjąć te obciążenia podatkowe z energii elektrycznej – co zapowiada Unia Europejska – to w nowych budynkach ogrzewanie pompą ciepła byłoby około trzy razy tańsze niż ogrzewanie gazowe lub ogrzewanie kotłem na pellet, a w istniejących budynkach byłoby około dwa razy tańsze”.

Z kolei ekspert, dr Marek Miara, który podsumował wyniki 20 lat badań monitoringowych nad efektywnością tego typu ogrzewania, podkreślał, że dziś pompy ciepła nie są już wyzwaniem technologicznym: “Mogą pracować bardzo efektywnie bez względu na wiek budynku, przy prawidłowym doborze urządzenia, dobrej jakości instalacji, odpowiednich parametrach pracy”. Jak zaznaczył, współczynnik efektywności (SCOP) w wielu tych budynkach przekracza wartość 4, co oznacza, że z 1 kWh energii elektrycznej można uzyskać ponad 4 kWh energii cieplnej: “To, a także rosnące ceny alternatywnych źródeł energii sprawia, że inwestycja w nowoczesne pompy ciepła zwraca się szybciej” – mówił podczas swojego wystąpienia.

Jednocześnie w dłuższym horyzoncie czasowym ekonomia pozostaje po stronie elektryfikacji. Jak zauważył Grzegorz Onichimowski (PSE), „rozwiązania oparte o energię elektryczną są tańsze i mogą obniżyć łączne rachunki za energię nawet o połowę”. Co ważne, chodzi tu o całkowite koszty energii w gospodarce – nie tylko ogrzewanie, ale również transport i zużycie prądu.

Polska wciąż na początku drogi – i to dobra wiadomość

Choć rynek się rozwija, Polska nadal pozostaje daleko za liderami Europy. Na 1000 gospodarstw domowych przypada zaledwie ok. 4,6 pompy ciepła. Dla porównania Niemcy mają 8,3, Finlandia 36,2, a Norwegia 43,8. Choć dystans jest duży, oznacza on równocześnie ogromny potencjał wzrostu i dalszego rozwoju infrastruktury, usług oraz konkurencyjności cenowej.

Dla potencjalnych nabywców oznacza to jedno: decyzja o zakupie pompy ciepła jest dziś bardziej racjonalna, mniej ryzykowna i lepiej dopasowana do realnych potrzeb niż kiedykolwiek wcześniej. A to właśnie takie warunki – stabilny rynek, rosnąca konkurencja i lepsza jakość ofert – tworzą najlepszy moment na inwestycję.

Zrealizowane przez SW Research w sierpniu 2025 r. badanie na reprezentatywnej próbie 1000 właścicieli budynków jednorodzinnych ogrzewanych pompami ciepła potwierdza, że aż 80 proc. użytkowników pomp ciepła w Polsce jest zadowolonych z tego sposobu ogrzewania, podczas gdy tylko 5 proc. deklaruje niezadowolenie. Jednocześnie 62 proc. użytkowników jest zadowolonych z kosztów ogrzewania.

POMPUJ CIEPŁO Z GŁOWĄ! to społeczna kampania edukacyjno-świadomościowa, której inicjatorem jest Polska Organizacja Rozwoju Technologii Pomp Ciepła (PORT PC). Jest skierowana do indywidualnych inwestorów – przede wszystkim do tych, którzy są na etapie wyboru urządzenia grzewczego do swojego domu lub właśnie zdecydowali się na instalację pompy ciepła, ale również do tych, którzy od niedawna użytkują pompę ciepła. Jej główne cele to wzmocnienie świadomości społecznej w zakresie korzyści ekologicznych i ekonomicznych, jakie można uzyskać korzystając z tej technologii w swoim domu, a także wyjaśnienie najważniejszych zasad efektywnej i niezawodnej instalacji.

Więcej informacji można znaleźć na:

stronie internetowej kampanii: https://www.pompujcieplozglowa.pl/

Facebooku: https://www.facebook.com/pompujcieplozglowa

Instagramie: https://www.instagram.com/pompujcieplozglowa/

YouTube’ie: https://www.youtube.com/@Pompujcieplozglowa

Źródło: PORT PC

Rynek zdominowany przez klienta prywatnego – zmiana reguł gry w sprzedaży

Z analizy struktury popytu po dwóch kwartałach 2026 roku wynika jednoznaczny wniosek: polski rynek budowy domów jednorodzinnych jest niemal w całości zdominowany przez inwestorów prywatnych, którzy odpowiadają za 92,2% ogółu zapytań. Udział podmiotów instytucjonalnych pozostaje marginalny: deweloperzy generują zaledwie 2,9% zapytań, generalni wykonawcy 3,7%, a podwykonawcy 0,6%.

Dla przedsiębiorstw budowlanych oznacza to konieczność całkowitego przedefiniowania strategii sprzedażowej i komunikacyjnej. Klientem nie jest korporacyjny manager, lecz osoba prywatna budująca nieruchomość na własne potrzeby – często raz w życiu. Kluczowym czynnikiem sukcesu w pozyskiwaniu zleceń staje się więc partnerskie podejście, transparentność kosztowa oraz redukcja stresu związanego z inwestycją.

Ponad 40% klientów „na już” – wysoka konwersja i walka o czas reakcji

Dane Oferteo.pl obalają mit o wyłącznie spekulacyjnym lub rozpoznawczym charakterze zapytań internetowych. Aż 41,4% zlecających posiada już kompletne pozwolenie na budowę i deklaruje pełną gotowość do natychmiastowego rozpoczęcia prac. Grupa ta charakteryzuje się najwyższym wskaźnikiem konwersji rynkowej (UNCS = 1,14).

Kolejne 27,3% inwestorów jest w trakcie załatwiania formalności, a 22,6% posiada działkę i przygotowuje się do procedur administracyjnych. Jedynie 8,7% pytających nie dysponuje jeszcze gruntem – ta ostatnia grupa wykazuje minimalną konwersję (UNCS = 0,24). Dla sektora wykonawczego płynie stąd jasny sygnał: ponad 40% napływających zapytań to kontrakty gotowe do podpisania od zaraz. Wygraną zabezpieczają firmy gwarantujące najszybszy czas reakcji handlowej – zanim konkurencja zweryfikuje skrzynkę mailową.

Preferencje architektoniczne: parterowa klasyka w wersji kompaktowej

W sferze decyzji projektowych po dwóch kwartałach 2026 roku widoczny jest wyraźny zwrot ku optymalizacji kosztów i wygody użytkowania:

• Układ kondygnacji: Absolutnym liderem są domy parterowe, które wybiera aż 66,9% inwestorów. Klasyczne domy z piętrem bądź poddaszem użytkowym stanowią 27,7%, natomiast budynki dwupiętrowe to zaledwie 4,2% rynku. Polacy budują „nisko i szeroko”.
• Powierzchnia użytkowa: Najchętniej wybieranym przedziałem metrażowym jest 101–150 m² (27,6% zapytań). W połączeniu z kategoriami 71–100 m² (16,4%) oraz 151–200 m² (13,1%), segmenty średniej wielkości generują łącznie 57% popytu. Budownictwo mikro (do 35 m² – 2,4%) oraz rezydencjalne (powyżej 300 m² – 2,9%) stanowią margines. Warto jednak zauważyć, że segment premium powyżej 300 m² notuje najwyższy wskaźnik determinacji zakupowej (UNCS = 1,43).
• Geometria dachu i garaż: Tradycyjny dach dwuspadowy dominuje z wynikiem 65,2% realizowanych projektów. Co zaskakujące, blisko połowa Polaków (48,4%) rezygnuje na etapie budowy z bryły garażu połączonego z domem, szukając w tym obszarze oszczędności budżetowych.

Stan surowy otwarty standardem – przestrzeń do ekspansji dla generalnych wykonawców

Polacy nadal preferują etapowe dzielenie odpowiedzialności za inwestycję. Największa część zlecających, bo aż 38%, poszukuje wykonawcy wyłącznie do stanu surowego otwartego (fundamenty, ściany, strop, konstrukcja dachu). Stan deweloperski wybiera 25,6% badanych, stan surowy zamknięty 18,8%, a pełne wykończenie „pod klucz” zleca zaledwie 15% inwestorów.

Taki rozkład danych wskazuje na ogromne, wciąż niezagospodarowane pole dla generalnych wykonawców. Branża posiada przestrzeń do rozwoju zintegrowanych ofert pakietowych oraz edukowania konsumentów o długofalowych korzyściach finansowych i logistycznych płynących z powierzenia całości prac jednemu podmiotowi.

Skala 128 000 zapytań o budowę domu w ciągu zaledwie dwóch kwartałów robi wrażenie nawet na tle naszych największych kategorii produktowych. Z tych danych płyną dla branży trzy fundamentalne wnioski. Po pierwsze – ponad 41% klientów posiada już pełną dokumentację i pozwolenia, co oznacza rynek realny, gotowy do natychmiastowego wejścia wykonawcy, a nie spekulacyjny. Po drugie – rynek ten w 92% tworzą inwestorzy prywatni budujący dom raz w życiu. Firma wykonawcza, która potrafi wejść w rolę doradcy i partnera, a nie tylko podwykonawcy, zyskuje ogromną przewagę konkurencyjną. Po trzecie – dominacja popytu na stan surowy otwarty jasno pokazuje, że Polacy wciąż wolą dzielić budowę na etapy. To potężna przestrzeń dla nowoczesnych firm budowlanych do edukowania rynku o wartości i opłacalności kompleksowej realizacji inwestycji pod klucz. — Marta Kaleta-Domaradzka, ekspertka Oferteo.pl

Horyzont czasowy: skumulowany start w ciągu najbliższego półrocza

Analiza harmonogramów planowanych inwestycji wskazuje na stabilną, przewidywalną ciągłość zleceń. Łącznie 72% inwestorów planuje uruchomienie prac budowlanych w perspektywie najbliższych 6 miesięcy. W ujęciu szczegółowym: 22,2% deklaruje chęć rozpoczęcia budowy natychmiast, 6,3% w ciągu miesiąca, 19,8% w okresie do 3 miesięcy, a 23,9% w ciągu półrocza.

Specyfika cyklu decyzyjnego w tej branży wymaga od firm budowlanych systematycznego kontaktu z klientem. Podmioty, które wdrożą procesy re-engagementu i powrócą do klienta z ponownym zapytaniem po 2–3 miesiącach od pierwszego kontaktu, idealnie wpiszą się w moment, w którym inwestor ostatecznie precyzuje terminy i podpisuje umowy wykonawcze.

Fot. PSPS. Udział przepływu strumienia dyfuzji pary wodnej przez ściany zewnętrzne przy usuwaniu wilgoci eksploatacyjnej z pomieszczeń jest na tyle niewielki, że wręcz pomijalny

Źródła wilgoci w budynku

Para wodna powstaje w trakcie codziennego użytkowania budynku. Jej źródłem są między innymi kąpiele, gotowanie, pranie, suszenie ubrań, a także sama obecność mieszkańców. W efekcie, w typowym gospodarstwie domowym codzienna emisja wilgoci do powietrza w ciągu dnia może wynosić od kilku do nawet kilkunastu litrów pary wodnej.

Jeżeli jej nadmiar nie jest skutecznie usuwany, dochodzi do wzrostu wilgotności względnej powietrza. W konsekwencji na chłodniejszych powierzchniach przegród może pojawić się kondensacja pary wodnej, sprzyjająca rozwojowi pleśni i grzybów oraz pogorszeniu jakości powietrza wewnętrznego.

„Oddychanie ścian” – teoria niezgodna z praktyką

Paroprzepuszczalność, czyli zdolność materiałów budowlanych do przepuszczania cząsteczek pary wodnej jest faktem. Realnie zachodzącym procesem fizycznym jest również dyfuzja pary wodnej z pomieszczenia przez przegrody zewnętrzne budynku.

Problem z mitem o „oddychaniu ścian” nie sprowadza się jednak do kwestionowania samego przepływu powietrza i wilgoci przez przegrody. Chodzi o skalę tego procesu oraz jego znaczenie dla budynku, komfortu czy zdrowia jego mieszkańców.

„Oddychanie” może sugerować, że ściany to kluczowy „organ” budynku odpowiadający za wymianę powietrza. Tymczasem udział przepływu strumienia dyfuzji pary wodnej przez ściany zewnętrzne przy usuwaniu wilgoci eksploatacyjnej z pomieszczeń jest na tyle niewielki, że wręcz pomijalny. Wyniki obiektywnych badań i analiz, są tu jednoznaczne. Kluczowe znaczenie dla efektywnego odprowadzania wilgoci z budynku ma zapewnienie właściwej wentylacji, przez którą, nawet przy jej przeciętnej sprawności, z budynku usuwana jest niemal cała wilgoć eksploatacyjna (ponad 97%). Przez ściany zewnętrzne odprowadzane jest od 1-3% pary wodnej powstającej w pomieszczeniach mieszkalnych.

PSPS. Kluczowe znaczenie dla efektywnego usuwania wilgoci z budynku ma zapewnienie właściwej wentylacji, która odpowiada za odprowadzenie 97% wilgoci

Termomodernizacja – efektywnie znaczy szczelnie

Efektywny i energooszczędny budynek, musi być zabezpieczony przed stratami ciepła. Największe straty (25-35%) następują przez nieocieplone ściany zewnętrzne.

Ograniczenie strat ciepła i poprawa efektywności energetycznej budynku jest podstawowym zadaniem termomodernizacji. Rosnące wymagania w zakresie energooszczędności sprawiają, że na jego przegrodach zewnętrznych muszą pojawiać się coraz to grubsze lub bardziej wydajne termoizolacje. W praktyce oznacza to zwiększenie izolacyjności przegród zewnętrznych, a więc ograniczenie niekontrolowanego przepływu powietrza, również przez jego przegrody.

Szczelności budynku nie należy jednak utożsamiać z brakiem wymiany powietrza. Funkcję tę zapewnia wspomniana już wentylacja – grawitacyjna lub mechaniczna. Nowoczesne budownictwo energooszczędne opiera się właśnie na wysokiej izolacyjności przegród oraz kontrolowanej wentylacji.

Źródło mitu o „oddychaniu ścian”

Wskutek ocieplenia ścian zewnętrznych budynku wzrasta opór cieplny jego przegród. Wraz z nim rośnie zwykle również ich opór dyfuzyjny, a więc zdolność do migracji przez przegrodę cząsteczek pary wodnej.

Ponieważ materiały termoizolacyjne charakteryzują się różnym oporem dyfuzyjnym, a w styropianie jest on wyższy niż w wełnie, w środowisku pojawił się pomysł praktycznego, a nawet handlowego wykorzystania tego aspektu. Zastosowanie w ociepleniach termoizolacji, które charakteryzują się małym oporem dyfuzyjnym zapewniającym „oddychanie ścian” zaczęto łączyć z wysokim standardem technicznym pomieszczeń, co miało prowadzić do preferowania tych materiałów termoizolacyjnych (w praktyce wełny zamiast styropianu).

Teoria o blokowaniu „oddychania ścian” przez styropian, poza skrótem myślowym tego określenia, nie znajduje również oparcia w badaniach, które wskazują, że różnica w dyfundowaniu pary wodnej przez ściany ocieplone styropianem i nieocieplone w ogóle, nie przekracza 2%. Większego znaczenia dla przepływu wilgoci przez przegrodę nie ma również zmiana rodzaju zastosowanej na fasadzie termoizolacji na inną (np. na wełnę).

PSPS. Styropian charakteryzuje się niską nasiąkliwością, która wpływa na stabilność parametrów termoizolacyjnych przez cały czas eksploatacji budynku

Termoizolacja – paroprzepuszczalna czy odporna na wilgoć

Wysoka paroprzepuszczalność materiałów ma zarówno zalety, jak i wady. Paroprzepuszczalna termoizolacja może nie tylko przepuszczać, lecz także chłonąć wilgoć, np. z mokrych ścian ocieplonego budynku. Sprzyja to gromadzeniu wody w materiale, a w konsekwencji pogorszeniu właściwości termoizolacyjnych i możliwości rozwoju grzybów.

– Styropian charakteryzuje się niską nasiąkliwością, która wpływa na stabilność parametrów termoizolacyjnych przez cały czas eksploatacji budynku. To właśnie uniwersalność płyt styropianowych w różnych warunkach klimatycznych i pogodowych sprawia, że od wielu lat są one najczęściej stosowaną termoizolacją zarówno w Polsce, jak i większości krajów Europy – mówi Kamil Kiejna, Prezes Zarządu Polskiego Stowarzyszenia Producentów Styropianu (PSPS).

PSPS.  Styropian to trwałe, sprawdzone i przyjazne dla zdrowia rozwiązanie, które w ociepleniach przegród zewnętrznych skutecznie ogranicza straty ciepła

Podsumowanie

Z punktu widzenia funkcji odprowadzania nadmiaru wilgoci i wpływu na jakość powietrza wewnętrznego, rodzaj zastosowanej termoizolacji ścian ma pomijalne znaczenie. Kluczową rolę w tym procesie pełni prawidłowo zaprojektowany i właściwie eksploatowany system wentylacji.

– Styropian w ociepleniach przegród zewnętrznych skutecznie ogranicza straty ciepła, a jego stosowanie nie jest żadnym negatywnym wyjątkiem w zakresie wpływu na poprawę komfortu użytkowania budynku czy zdrowy mikroklimat pomieszczeń. Dążąc do wysokiego standardu technicznego budynku, zamiast opierać się na przestarzałych mitach, warto polegać na faktach – wybierać trwałe, sprawdzone i przyjazne dla zdrowia materiały oraz zadbać o ich prawidłowy montaż – podkreśla Kamil Kiejna.

Zapraszamy do obejrzenia filmu:

Mit o oddychaniu ścian

***

Polskie Stowarzyszenie Producentów Styropianu z siedzibą w Warszawie, działa od 2010 roku i zrzesza 29 wiodących producentów izolacyjnych płyt styropianowych stosowanych w budownictwie, którzy reprezentują ok. 85% polskiego rynku tego materiału.

Organizacja współtworzy, opiniuje i konsultuje normy techniczne oraz przepisy prawne dotyczące produkcji i zastosowań styropianu do termoizolacji w budownictwie. Współdziała z krajowymi i zagranicznymi organizacjami branży budowlanej, instytucjami naukowo-technicznymi, organami administracji państwowej i samorządowej na rzecz rozwoju produktów styropianowych oraz ich zastosowań. Podejmuje liczne działania na rzecz jakości styropianu dla budownictwa na polskim rynku, wspierając i upowszechniając zasady uczciwej konkurencji oraz dobre standardy na rynku budowlanym.

PSPS reprezentuje polską branżę producentów styropianu w Europejskim Stowarzyszeniu Producentów EPS (EUMEPS).

To właśnie z tych przypadków w dużej mierze wzięła się część negatywnych opinii o pompach ciepła. Nie oznacza to jednak, że sama technologia się nie sprawdziła. Oznacza raczej, że pompa ciepła jest urządzeniem, które wymaga poprawnego doboru, rzetelnej analizy budynku i dobrze zaprojektowanej instalacji.

– Pompa ciepła nie jest rozwiązaniem, które można dobierać wyłącznie na podstawie powierzchni budynku. Trzeba znać zapotrzebowanie na ciepło, charakter instalacji, wymagane temperatury zasilania i sposób użytkowania obiektu. Jeżeli te elementy są dobrze przeanalizowane, pompa ciepła pozostaje jednym z najbardziej efektywnych źródeł ogrzewania dla budynków mieszkalnych – mówi Andrzej Dragan, Manager Produktu Pomp Ciepła w KERMI Polska.

Skąd wzięła się zła prasa pomp ciepła?

W latach 2021–2022 rynek rósł szybciej niż kompetencje wykonawcze. Pompy ciepła stały się produktem masowym, ale nie każda inwestycja była poprzedzona właściwą analizą techniczną.

Najczęstsze błędy dotyczyły przewymiarowania urządzeń, niedoszacowania strat ciepła budynku, pracy na zbyt wysokich temperaturach zasilania, braku odpowiedniego bufora lub błędów hydraulicznych. Do tego dochodziły oczekiwania użytkowników, którzy często porównywali pompę ciepła z kotłem gazowym bez uwzględnienia specyfiki pracy obu urządzeń.

– Duża część problemów nie wynikała z technologii pomp ciepła, tylko z błędów projektowych i montażowych. Pompa ciepła pracuje najlepiej wtedy, gdy ma zapewnione odpowiednie warunki pracy. Jeżeli instalacja wymusza stale wysokie temperatury zasilania albo urządzenie jest źle dobrane, efektywność spada. To nie jest wada pompy ciepła, tylko konsekwencja złego projektu – podkreśla Andrzej Dragan.

Dlatego dzisiaj coraz większe znaczenie ma nie sama decyzja „pompa ciepła czy inne źródło”, ale sposób przygotowania inwestycji.

Co zmieniło się technologicznie?

Współczesne pompy ciepła nie są tymi samymi urządzeniami, które dominowały na rynku dekadę temu. Zmieniły się sprężarki, automatyka, możliwości modulacji, poziom hałasu, integracja z instalacjami PV oraz stosowane czynniki chłodnicze. Jedną z najważniejszych zmian jest rosnące znaczenie czynnika R290, czyli propanu.

R290 jest naturalnym czynnikiem chłodniczym o bardzo niskim wpływie na środowisko. Jednocześnie pozwala uzyskiwać wysokie temperatury zasilania, co ma kluczowe znaczenie zwłaszcza w modernizowanych budynkach. – R290 jest ważny nie dlatego, że dobrze wygląda w materiałach marketingowych. Jest ważny dlatego, że pozwala łączyć wysoką efektywność z wyższymi temperaturami zasilania. To realnie rozszerza zakres zastosowań pomp ciepła, szczególnie w modernizacjach – wyjaśnia Andrzej Dragan. Przykładem takiego urządzenia jest x-change® dynamic eco, pompa ciepła powietrze/woda typu monoblok, osiągająca temperaturę zasilania do 70°C i pracująca w zakresie temperatur zewnętrznych od -25°C do +40°C.

Modernizacja: kiedy pompa ciepła ma sens?

Najwięcej pytań pojawia się przy modernizacjach. W wielu istniejących domach pracują instalacje grzejnikowe projektowane pierwotnie pod kotły gazowe, olejowe lub na paliwo stałe. Takie instalacje często wymagają wyższych temperatur zasilania niż ogrzewanie podłogowe. W przeszłości był to jeden z głównych argumentów przeciwko pompom ciepła.

Dziś sytuacja jest bardziej złożona. Nie każda modernizacja będzie prosta, ale coraz więcej budynków można skutecznie ogrzewać pompą ciepła bez generalnej przebudowy instalacji. Warunkiem jest sprawdzenie rzeczywistego zapotrzebowania na ciepło, ocena grzejników oraz określenie, jakich temperatur zasilania budynek wymaga przy niskich temperaturach zewnętrznych.

– Wielu inwestorów zakłada, że montaż pompy ciepła automatycznie oznacza wymianę wszystkich grzejników. W praktyce nie zawsze tak jest. Czasem wystarczy korekta wybranych elementów instalacji, czasem wymiana kilku grzejników, a czasem rzeczywiście potrzebna jest głębsza modernizacja. Tego nie da się ocenić bez obliczeń – mówi Andrzej Dragan.

Dobrze pokazuje to przykład domu jednorodzinnego o powierzchni około 150–170 m², wybudowanego kilkanaście lat temu, z instalacją grzejnikową i kotłem gazowym. Jeżeli budynek został ocieplony, ma wymienioną stolarkę i nie wymaga stale bardzo wysokich temperatur zasilania, nowoczesna pompa ciepła R290 może być realną alternatywą dla wymiany kotła na kolejne źródło spalania.

Właśnie w takich przypadkach znaczenie ma nie tylko maksymalna temperatura zasilania 70°C, ale również sezonowa efektywność przy wyższych parametrach pracy.

SCOP przy 35°C i 55°C – dlaczego to ważne?

W materiałach technicznych pomp ciepła często eksponuje się parametry dla instalacji niskotemperaturowych, czyli np. 35°C na zasilaniu. To ważne dane, szczególnie dla nowych budynków z ogrzewaniem podłogowym. W modernizacjach równie istotne są jednak parametry dla 55°C. Jak mówi ekspert KERMI: w przypadku x-change® dynamic eco współczynnik SCOP dla instalacji niskotemperaturowej wynosi do 5,34. Oznacza to, że średnio w sezonie grzewczym urządzenie może dostarczyć ponad 5 kWh ciepła z każdej 1 kWh energii elektrycznej.

Dla instalacji średniotemperaturowej, czyli bardziej zbliżonej do wielu modernizowanych budynków, SCOP wynosi:

• 4,01 dla modelu S,
• 3,94 dla modelu M,
• 3,87 dla modelu L.

To oznacza, że nawet przy wyższej temperaturze zasilania urządzenie nadal może dostarczać około 4 kWh energii cieplnej z 1 kWh energii elektrycznej w ujęciu sezonowym.

– Przy modernizacjach nie wolno patrzeć wyłącznie na najlepszy parametr z tabeli. Dla instalatora i projektanta bardzo ważne są dane dla 55°C, bo one lepiej pokazują zachowanie urządzenia w budynku z grzejnikami. Jeżeli pompa ciepła utrzymuje dobry SCOP przy takich parametrach, to jest to mocny argument techniczny – podkreśla Andrzej Dragan.

COP – jak czytać ten parametr?

COP określa sprawność urządzenia w konkretnym punkcie pracy. Jeżeli pompa ciepła osiąga COP 5, oznacza to, że z 1 kWh energii elektrycznej może wytworzyć około 5 kWh energii cieplnej. Pozostała energia pochodzi z powietrza zewnętrznego.

– COP jest użyteczny, ale trzeba pamiętać, że dotyczy konkretnego punktu pracy. Nie można na jego podstawie samodzielnie ocenić całych kosztów sezonu grzewczego. Do tego służy SCOP, a w przypadku modernizacji szczególnie warto patrzeć na SCOP dla wyższych temperatur zasilania – wyjaśnia Andrzej Dragan.

Nowe budynki: najkorzystniejsze warunki pracy

Nowe budownictwo nadal pozostaje najłatwiejszym i najbardziej przewidywalnym obszarem zastosowania pomp ciepła. Budynki mają niższe zapotrzebowanie na energię, lepszą izolację i najczęściej ogrzewanie płaszczyznowe. Dzięki temu pompa ciepła może pracować na niskiej temperaturze zasilania, co bezpośrednio poprawia efektywność. W takim układzie najlepiej wykorzystuje się parametry SCOP dla 35°C. Dodatkowo coraz częściej w nowych domach pojawia się fotowoltaika, możliwość chłodzenia oraz potrzeba zdalnego sterowania instalacją.

Montaż i hydraulika też decydują o efekcie

W praktyce o końcowym efekcie inwestycji decyduje nie tylko sama pompa ciepła, ale również hydraulika, automatyka i jakość montażu. W urządzeniach typu monoblok układ chłodniczy jest fabrycznie zamknięty w jednostce zewnętrznej. Po stronie instalatora pozostaje prawidłowe wpięcie urządzenia w instalację wodną, dobór zabezpieczeń, zapewnienie przepływów i poprawne ustawienie automatyki.

– Z punktu widzenia instalatora bardzo ważne jest, aby system był przewidywalny. Im więcej elementów jest dobranych i przygotowanych przez producenta, tym mniejsze ryzyko błędów na etapie montażu. To ma bezpośredni wpływ na późniejszą pracę urządzenia – mówi Andrzej Dragan.

Czy pompa ciepła zawsze jest najlepszym wyborem?

Są budynki, w których najpierw trzeba poprawić izolacyjność, zmienić część instalacji albo przeanalizować inne rozwiązanie. Są też takie, w których pompa ciepła może pracować bardzo efektywnie niemal od razu po wymianie źródła ciepła. Kluczowe jest odejście od prostych odpowiedzi. Pompa ciepła nie jest ani cudownym rozwiązaniem dla każdego budynku, ani technologią, którą można odrzucać na podstawie kilku źle wykonanych instalacji. Właściwa odpowiedź zależy od danych: zapotrzebowania budynku, wymaganych temperatur zasilania, taryfy energii elektrycznej, jakości montażu i sposobu użytkowania instalacji.

– Największym błędem jest podejmowanie decyzji bez analizy. Dotyczy to zarówno entuzjastów pomp ciepła, jak i ich przeciwników. Dobrze dobrana pompa ciepła potrafi pracować bardzo efektywnie. Źle dobrana będzie generowała problemy, niezależnie od producenta – podsumowuje Andrzej Dragan.

Rynek dojrzewa

Rynek pomp ciepła wszedł w etap, w którym same hasła o oszczędnościach już nie wystarczą. Coraz większe znaczenie mają konkretne dane techniczne, jakość projektu, kompetencje wykonawcy i uczciwe określenie, w jakim budynku dana technologia ma sens. Urządzenia wykorzystujące R290 zwiększają możliwości zastosowania pomp ciepła, zwłaszcza w modernizacjach. Nie znoszą jednak podstawowych zasad projektowania.

I właśnie to jest najważniejsza zmiana: rynek przestaje traktować pompę ciepła jak prostą zamianę kotła jeden do jednego. Zaczyna traktować ją jak element instalacji, który musi być dobrze policzony, dobrze dobrany i poprawnie zamontowany. Dopiero wtedy pompa ciepła pokazuje swoje rzeczywiste zalety.

Mikroretencja 2026 – dofinansowanie na deszczówkę

Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) ogłosił w 2026 r. program „Mikroretencja 2026”, którego celem jest lepsze zagospodarowanie deszczówki przy budynkach jednorodzinnych i wzmocnienie ochrony lokalnych zasobów wodnych. Długofalowym efektem programu ma być łagodzenie negatywnych skutków zmian klimatycznych, takich jak susza czy lokalne podtopienia. Program zakłada dofinansowanie rozwiązań, które umożliwiają efektywne gromadzenie i zagospodarowanie deszczówki i jest skierowany do osób fizycznych (m.in. właścicieli domów jednorodzinnych).

Dotacja może być wykorzystana m.in. na zakup, montaż, budowę, rozbudowę i uruchomienie instalacji do:

• zbierania wód opadowych lub roztopowych z powierzchni nieprzepuszczalnych;
• magazynowania wód opadowych w szczelnych zbiornikach (o łącznej pojemności min. 2 m³);
• retencjonowania wód opadowych, w tym roztopowych w gruncie (np. rozszczelnienie powierzchni, studnie chłonne, drenaż, skrzynki rozsączające, zbiorniki otwarte);
• wykorzystania retencjonowanych wód opadowych lub roztopowych (np. pompy, zraszacze, centrale dystrybucji wody).

W ramach programu – w II kwartale 2026 roku – rozpocznie się nabór wniosków, które będą ogłaszane na internetowych stronach Wojewódzkich Funduszy Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (WFOŚiGW). Planowane dofinansowanie wyniesie 90% kosztów kwalifikowanych instalacji (maksymalna wysokość dotacji to 8 000 zł). Nabory mają być prowadzone jednym centralnym formularzem dla całej Polski, a wnioski będą składane do WFOŚiGW.

Skuteczne zagospodarowanie deszczówki wokół domu

Aby przydomowy system zagospodarowania deszczówki był efektywny i mógł być objęty dofinansowaniem, musi gwarantować zbieranie wody z powierzchni nieprzepuszczalnej (np. z dachu, chodnika, podjazdu) oraz wykorzystywać wodę w taki sposób, by nie było konieczności jej odprowadzania poza teren nieruchomości, np. do kanalizacji deszczowej (z wyjątkiem sytuacji awaryjnych).

Ponadto instalacje retencyjne powinny być trwałą częścią systemu, który umożliwia zatrzymanie deszczówki na terenie nieruchomości lub/i wykorzystanie zmagazynowanej wody do celów gospodarstwa domowego i retencji przyrodniczej (np. do nawadniania ogrodu). Dobrym przykładem są kompleksowe rozwiązania z oferty Wavin – takie jak:

• zbiorniki do magazynowania wody deszczowej, np. podziemny zbiornik Wavin ATOM (o poj. 3 m³ lub 5 m³) – bezciśnieniowy zbiornik, przeznaczony do posadowienia w gruncie nawet przy występowaniu wody gruntowej (maks. wys. zwierciadła wody gruntowej: 0,75 m lub 1,13 m – liczona od dna zbiornika);
• systemy retencyjno-rozsączające, np. podziemne zbiorniki Wavin AquaCell 400 (zestaw składa się ze skrzynek, płyt dennych i bocznych oraz geowłókniny), które dzięki ergonomicznej budowie, małej wadze i modułowej konstrukcji są proste w montażu i mogą być zastosowane w każdym terenie.

– Rozwiązania Wavin tworzą kompleksowy system. Skuteczny odbiór deszczówki z dachów gwarantują systemy rynnowe Wavin Kanion. Można je połączyć z łapaczem deszczu Wavin i naziemnym zbiornikiem na deszczówkę lub ze zbiornikiem podziemnym, takim jak Wavin ATOM, który jest nowością w naszej ofercie. Zbiorniki podziemne wymagają oczywiście połączenia z odbiornikiem nadmiaru wody – może nim być istniejąca kanalizacja, ale lepszą opcją będzie przydomowy system do rozsączania wody deszczowej, np. Wavin AquaCell – wyjaśnia Agnieszka Wrzesińska, Menedżer Produktu Zagospodarowanie Wód Deszczowych w Wavin Polska.

Jak stworzyć przydomowy system do zagospodarowania deszczówki?

• Wavin Kanion – skuteczny odbiór wody z dachu

Jeśli dopiero planujesz budowę domu lub wymianę dotychczasowego orynnowania, inwestycję w przydomowe zagospodarowanie wody zacznij od skutecznego systemu, który odbiera wodę z dachu. System rynnowy Wavin Kanion, dzięki doskonałej przepustowości, odprowadza 100% wody deszczowej. Sprawdza się nawet w najbardziej wymagających – pod względem struktury opadów – regionach, ponieważ rynny Kanion są najgłębszymi rynnami na rynku, a ich wydajność hydrauliczna jest determinowana średnicą rynny, a nie rury spustowej.

• Łapacz deszczu Wavin Kanion – przekierowanie deszczówki do zbiornika naziemnego

Łapacz deszczu Wavin Kanion to uniwersalny element orynnowania, który jest kompatybilny z różnymi systemami orynnowania. To praktyczne i proste rozwiązanie w formie kształtki, montowanej na rurze spustowej rynny, która jest podłączona do naziemnego zbiornika na deszczówkę. Łapacz umożliwia gromadzenie wody opadowej i łatwy dostęp do niej. Jeśli woda w zbiorniku osiągnie maksymalny poziom, jej nadmiar zostanie automatycznie odprowadzany do odbiornika (np. podziemnej skrzynki rozsączającej wodę do gruntu).

• Systemy rozsączające Wavin AquaCell 400

Skrzynki rozsączające deszczówkę w gruncie są alternatywą dla standardowych, podziemnych zbiorników na wodę. Rozwiązanie, jakim jest Wavin AquaCell 400, służy zarówno do gromadzenia wody, jak i jej rozsączania, dzięki czemu zapobiega stepowieniu gleby. Skrzynki retencyjno-rozsączające umożliwiają łatwą konfigurację i szybki montaż. Rozmiary i kształt modułowego zbiornika stworzonego ze skrzynek Wavin AquaCell 400 są dopasowane do wielkości powierzchni, z której zbierana jest woda oraz dostosowane do możliwości infiltracyjnej gruntu.

• Podziemne zbiorniki na deszczówkę Wavin ATOM

Zbiorniki Wavin ATOM służą do gromadzenia wody pod ziemią i efektywnego zarządzania nią. To praktyczne rozwiązanie i odpowiedź na potrzeby indywidualnych inwestorów – umożliwia zatrzymanie deszczówki na własnej działce i wykorzystanie jej wtedy, gdy jest najbardziej potrzebna. Wavin ATOM można nabyć jako zbiorniki z pakietem deszczowym – w skład pakietu wchodzą elementy umożliwiające montaż pompy wewnątrz zbiornika i węża do podlewania. Zbiorniki podziemne Wavin ATOM mogą być również połączone z orynnowaniem Wavin Kanion oraz z systemami rozsączającymi zebraną wodę opadową, takimi jak Wavin AquaCell 400 (jako odbiornikiem nadmiaru wody). Różne pojemności zbiorników oraz możliwość ich montażu w różnego typu gruntach sprawiają, że są one uniwersalnym rozwiązaniem do gromadzenia deszczówki w przydomowych ogrodach.

Kompleksowe systemy Wavin zapewniają zarówno efektywny odbiór wody z powierzchni nieprzepuszczalnych, np. z dachów, jak i racjonalne zagospodarowanie deszczówki, np. na potrzeby nawadniania przydomowego ogrodu. Woda deszczowa w takim ujęciu nie ucieka do kanalizacji – zostaje dłużej w miejscu opadu. Zmniejsza to koszty związane z podlewaniem, a dodatkowo: wspiera tereny zielone i bioróżnorodność, podnosi poziom wód gruntowych, tworzy lepszy mikroklimat wokół domu. To zalety, które – w obliczu zmian klimatycznych i ich negatywnych skutków – są nie do przecenienia.

O grupie Orbia

Orbia Advance Corporation, S.A.B. de C.V. (BMV: ORBIA*), jest korporacją tworzoną przez przedsiębiorstwa, które realizują wspólny cel, jakim jest podnoszenie poziomu życia ludzi na całym świecie. Zakres działalności koncernu Orbia obejmuje: sektory produkcji polimerów (Vestolit i Alphagary), budownictwa i infrastruktury (Wavin), rolnictwa precyzyjnego (Netafim), technologii łącznościowych (Dura-Line) oraz produkcji materiałów fluorowych i energetycznych. Pięć grup biznesowych koncernu Orbia koncentruje się na zapewnianiu bezpieczeństwa dostaw żywności i wody, rozszerzaniu dostępu do informacji i łączności, dekarbonizacji i transformacji energetycznej, dzięki wykorzystaniu podstawowych i zaawansowanych technologicznie materiałów, specjalistycznych produktów i innowacyjnych rozwiązań. Koncern Orbia zatrudnia łącznie ponad 23 tys. pracowników na całym świecie, prowadząc działalność przez spółki handlowe w ponad 100 krajach i oddziały operacyjne w ponad 50 krajach. Grupa posiada główne siedziby w: Bostonie, Meksyku, Amsterdamie i Tel Awiwie, a w 2024 roku wypracowała przychód w wysokości 7,5 miliarda USD.

Aby dowiedzieć się więcej, odwiedź stronę orbia.com

O Wavin

Wavin to grupa biznesowa, należąca do koncernu Orbia, która prowadzi działalność w sektorze budownictwa i infrastruktury, będąc dostawcą innowacyjnych rozwiązań. Orbia B&I (Wavin) ma 70-letnie doświadczenie w tworzeniu produktów, dzięki którym przyczynia się do poprawy poziomu życia ludzi na całym świecie. Koncern pomaga budować zdrowe i zrównoważone środowisko poprzez zapewnianie bezpiecznego i wydajnego zaopatrzenia w wodę, a także tworzenie lepszych warunków sanitarnych i higienicznych. Orbia B&I (Wavin) tworzy również miasta odporne na zmiany klimatu i podnosi parametry budynków, a także współpracuje z: samorządami, inżynierami, wykonawcami i instalatorami, pomagając przygotować lokalne społeczności i miejską infrastrukturę budowlaną na wyzwania, jakie niesie przyszłość. Grupa biznesowa Orbia B&I (Wavin) zatrudnia ok. 11 tys. pracowników w około 50 zakładach produkcyjnych na całym świecie, które za pośrednictwem globalnej sieci sprzedaży i dystrybucji obsługują klientów w ponad 90 krajach.