kanska integruje zaawansowane narzędzia cyfrowe w całym łańcuchu tworzenia inwestycji – od analiz nieruchomości pod inwestycję opartych na danych przestrzennych, przez projektowanie w środowisku BIM, po inteligentne systemy zarządzania budynkami. Wykorzystanie algorytmów AI oraz technologii prośrodowiskowych pozwala optymalizować cykl życia obiektów, znacząco redukować ich ślad środowiskowy i tworzyć bezpieczniejsze, bardziej responsywne przestrzenie do życia.
– Nie chodzi o pojedyncze gadżety technologiczne, tylko o spójny łańcuch narzędzi i procesów, które wzajemnie się uzupełniają – od analizy i wyboru lokalizacji pod inwestycję, przez etap projektowania i budowy, aż po codzienne nawyki mieszkańców i praktykę korzystania z budynków – wyjaśnia Artur Łeszczyński, dyrektor ds. rozwoju biznesu w Skanska Residential Development Poland.
Analiza działki i decyzja o zakupie – dane, symulacje, AI
Pierwsza decyzja o tym, czy dana działka w ogóle nadaje się do zakupu, zapada dziś w oparciu o znacznie szerszy zestaw danych niż tylko miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego i wizję lokalną. włącza w proces analizy specjalistyczne narzędzia, które łączą dane przestrzenne, w tym m.in. siatkę ulic, istniejącą zabudowę czy ukształtowanie terenu, z symulacjami nasłonecznienia, wietrzności czy hałasu. W oparciu o analizę powstają pierwsze, wstępne modele zabudowy, określane są rozmiary i kubatura, liczba mieszkań, a także potencjalne układy budynków. Jednocześnie działają algorytmy wykorzystujące mechanizmy sztucznej inteligencji, które pomagają w ocenie chłonności terenu i efektywności różnych scenariuszy zabudowy.
– Te programy oczywiście nie kupują działek za nas, ale pozwalają lepiej szacować, możliwości stworzenia optymalnego projektu. Te narzędzia pozwalają na bardzo precyzyjne analizy wstępne – podkreśla Artur Łeszczyński.
Projektowanie – BIM, współdzielone modele i AI do układów mieszkań
Inwestycje mieszkaniowe Skanska od około 10 już lat są realizowane przy wykorzystaniu technologii BIM. Wszystkie budynki od początku powstają jako szczegółowy model 3D, w którym każdy element – od konstrukcji przez instalacje po wykończenie – ma przypisane konkretne parametry materiałowe i techniczne. Modele i dokumentacja są gromadzone w jednej platformie chmurowej, służącej do wymiany danych między architektami, konstruktorami, generalnym wykonawcą, inwestorem, ale także często klientami. Pierwsze modele BIM zostały zamówione na potrzeby wdrożenia inwestycji osiedla Mickiewicza oraz pierwszego etapu Jaśminowego Mokotowa.
Zespoły w ramach grupy Skanska i firm podwykonawczych pracują na wspólnych, aktualizowanych w czasie rzeczywistym plikach, nanosząc uwagi, szczegóły i śledząc historię decyzji oraz zmian, a także generując raporty dotyczące otwartych i zamkniętych zagadnień technicznych. Taki sposób pracy radykalnie ogranicza ryzyko korzystania z nieaktualnych dokumentów (w tym występowania błędów projektowych), a co za tym idzie ułatwia koordynację międzybranżową.
Również na etapie projektowania mieszkań Skanska testuje narzędzia oparte na sztucznej inteligencji, przygotowując się do wdrożenia specjalistycznej aplikacji 3D wspierającej optymalizację układów w bryle budynku.
– To system do projektowania układów mieszkań, wspierający architektów w ich optymalizacji w ramach bryły budynku. Rozwiązanie to korzysta z narzędzi uczenia maszynowego, analizując różne warianty i podpowiadając najbardziej efektywne rozwiązania. – tłumaczy Katarzyna Kossakowska, Lider ds. Rozwoju Produktu w Skanska Residential Development Poland. Pomaga szybko weryfikować przyjęte rozwiązania projektowe, wychwytywać nieefektywności – takie jak zbyt rozbudowane korytarze – i lepiej wykorzystywać powierzchnię, która dla mieszkańców ma realną wartość. Przekłada się to na bardziej funkcjonalne układy, lepsze proporcje pomieszczeń i wyższy komfort codziennego użytkowania. Sztuczna inteligencja pełni tu rolę narzędzia wspierającego proces projektowy, nie zastępując pracy architektów. – dodaje Katarzyna Kossakowska.
Przygotowanie i realizacja budowy – model 3D jako baza logistyki
Modelowanie 3D w Skanska stanowi podstawowe narzędzie pracy generalnego wykonawcy, umożliwiając precyzyjną koordynację projektową i wykonawczą. Jednocześnie wspiera procesy po stronie dewelopera, usprawniając współpracę na linii inwestor–generalny wykonawca oraz na dalszych etapach, komunikację z klientem w oparciu o spójne i aktualne dane projektowe. Dzięki trójwymiarowemu modelowi i przypisanym do niego danym możliwe jest dokładne wyliczenie ilości materiałów i lepsze planowanie dostaw, redukcja odpadów i strat materiałowych na budowie, wcześniejsze wykrywanie kolizji instalacji i konstrukcji, a także poprawa planowania kolejności prac i koordynacja podwykonawców. W praktyce oznacza to mniejszą liczbę „korekcyjnych” decyzji na budowie oraz bardziej przewidywalny przebieg inwestycji.
Energetyka budynku – OZE, pompy ciepła i magazyny energii
Odnawialne źródła energii są dziś standardem we wszystkich nowych projektach mieszkaniowych Skanska. Na dachach budynków instalujemy wydajne panele fotowoltaiczne, których moc jest dostosowana do konkretnych potrzeb oświetlenia, wind, czy systemów wentylacji w budynku. Równolegle firma sprawdza możliwości współpracy z dostawcami magazynów energii i przygotowuje się do ich wdrażania w tworzonych projektach planowanych na kolejne lata. – tłumaczy Artur Łeszczyski.
W kolejnych projektach Skanska łączy fotowoltaikę z pompami ciepła, tak jak np. w jednym z etapów inwestycji Jaśminowy Mokotów, gdzie domy jednorodzinne zostaną zupełnie uniezależnione od sieci ciepłowniczej. Samo zaplecze budowy również jest zasilane zieloną energią z OZE.
Odnawialne źródła energii mają największy sens tam, gdzie energia jest konsumowana na miejscu, a nie oddawana do sieci. – Dlatego koncentrujemy się na możliwościach magazynów energii, które pozwolą gromadzić prąd wyprodukowany przez fotowoltaikę i wykorzystywać go w budynku, zamiast odsprzedawać go do sieci z niewielkim zwrotem finansowym. Docelowo Skanska rozważa także rozwiązania, w których źródła energii i mikro-magazyny będą powiązane z poszczególnymi mieszkaniami – mówi Artur Łeszczyński.
Woda i zasoby – odzysk szarej wody jako kierunek rozwoju
W projekcie Holm House5 Skanska wdrożyła system odzysku tzw. szarej wody. To rozwiązanie – polegające na ponownym wykorzystaniu np. wody użytej do kąpieli lub prania – które w budownictwie wielorodzinnym wciąż jest rzadkością.
Zebrane dane z Holm House 5 pozwolą ocenić efekty środowiskowe i ekonomiczne – zarówno z perspektywy mieszkańców (niższe rachunki), jak i samego budynku (mniejsze zużycie zasobów). Dzięki tym doświadczeniom odzysk szarej wody powinien z czasem stać się rozwiązaniem powtarzalnym.
Przekazanie inwestycji i eksploatacja – aplikacje, dostęp, komunikacja
Gdy mieszkania zostają przekazane nowym właścicielom, kluczowe stają się wygoda i bezpieczeństwo codziennego korzystania z budynku. Skanska wdraża rozwiązania cyfrowe na kilku poziomach, stosując m.in. zaawansowane systemy kontroli dostępu, zintegrowane z domofonami oraz zamkami elektronicznymi.
– Już teraz mamy systemy, które pozwalają dostać się do budynków bez tradycyjnej „pestki”, a przy użyciu telefonu albo rozpoznawania twarzy. Wciąż jednak wydajemy mieszkańcom klasyczne breloki zbliżeniowe i kody, bo część osób np. wielu seniorów, wciąż preferuje znane im rozwiązania, do których przywykli – wyjaśnia Artur Łeszczyński.
W wybranych projektach Skanska testuje platformę komunikacji wspólnotowej. W Holm House 5 umożliwia ona zgłaszanie usterek i spraw administracyjnych, otrzymywanie komunikatów od zarządcy, wymianę informacji między mieszkańcami, ale też budowę sąsiedzkiej społeczności wokół osiedla. Pierwsze sygnały od użytkowników wskazują, że narzędzie poprawia przepływ informacji i ułatwia codzienne sprawy związane z utrzymaniem budynku.
– Eksperymentujemy z wieloma technologiami – część rozwiązań po testach odkładamy, inne zostają z nami na dłużej. Kluczowe jest to, żeby faktycznie poprawiały efektywność procesów i jakość tego, co oferujemy mieszkańcom. Nie chodzi o efektowne ciekawostki tylko ich przydatność – dodaje Artur Łeszczyński.
Ewolucja technologii zamiast jednorazowej rewolucji
W branży deweloperskiej cykl rozwoju projektu trwa kilka lat – od zakupu działki do zamieszkania ostatniego lokalu mija często 5–7 lat. W tym czasie zmieniają się oczekiwania klientów, regulacje prawne i możliwości technologiczne.
– Skanska stawia na ewolucyjny model wdrażania nowych technologii: od pilotażu w wybranych projektach, przez analizę efektów, po standaryzację rozwiązań, które przynoszą realne korzyści. Nowe technologie oraz sztuczna inteligencja to narzędzia do poprawy efektywności, komfortu i bezpieczeństwa, a nie cel sam w sobie – podsumowuje Artur Łeszczyński.